Arash "giương cung"
Truyền thông Iran cho biết chiếc máy bay không người lái bị bắn hạ gần đảo Qeshm trên eo biển Hormuz, đồng thời khẳng định đây là lần đầu tiên một hệ thống do Iran tự phát triển mang tên Arash-e Kamangir (cung thủ Arash) được sử dụng trong chiến đấu.
Hệ thống được đặt theo tên người anh hùng cùng tên trong thần thoại Ba Tư, người được truyền tụng là đã bắn một mũi tên để xác định đường biên giới giữa Iran và Trung Á. Trong thơ ca và văn học Ba Tư, Arash được tôn vinh là người anh hùng đã góp phần giúp Iran chống lại lực lượng bên ngoài.

Hệ thống do Iran tự phát triển đặt theo tên Arash, một cung thủ trong thần thoại Ba Tư
Việc Mỹ mất một máy bay không người lái gần một trong những tuyến hàng hải nhạy cảm nhất thế giới diễn ra trong bối cảnh Washington được cho là vừa tiến hành thêm các cuộc tấn công nhằm vào một cơ sở quân sự của Iran gần Bandar Abbas. Sau đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tấn công một "căn cứ không quân của Mỹ" để trả đũa.
Hãng thông tấn Fars của Iran cho biết hệ thống Arash-e Kamangir đã được sử dụng để đánh chặn một máy bay trinh sát "thù địch" trên eo biển Hormuz. Hãng này mô tả hệ thống có khả năng phát hiện mục tiêu tàng hình, nhưng không cung cấp nhiều chi tiết kỹ thuật.
Truyền thông Iran cho rằng đây là lời cảnh báo đối với các máy bay đối phương hoạt động gần không phận và vùng biển của Iran, đặc biệt trong bối cảnh Tehran đang tìm cách tận dụng quyền kiểm soát một phần đối với eo biển Hormuz như một đòn bẩy trong các cuộc đàm phán ngừng bắn với Mỹ.
"Chiến dịch này, được thực hiện bằng một hệ thống sở hữu những năng lực chưa được công bố, là thông điệp rõ ràng và dứt khoát từ Iran", Fars dẫn lời các quan chức giấu tên cho biết.
Iran vẫn duy trì được năng lực
Theo các nhà phân tích, vụ việc cho thấy Tehran vẫn duy trì được năng lực chống trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, bất chấp nhiều tháng hứng chịu các đợt không kích nhằm vào các cơ sở quân sự.
Các chuyên gia cũng nhận định ý tưởng cốt lõi đằng sau tuyên bố này là hoàn toàn có cơ sở. Iran đã đầu tư mạnh vào các hệ thống phòng thủ giá rẻ, cơ động và được sản xuất trong nước nhằm đe dọa máy bay và máy bay không người lái mà không phụ thuộc vào các trạm radar cố định quy mô lớn, vốn dễ bị phát hiện hơn.

Tên lửa của Iran tại Tehran
Ông Mark Hilborne, giảng viên cao cấp tại Khoa Nghiên cứu An ninh thuộc King's College London, nói với Al Jazeera rằng dù hiện có "rất ít thông tin" về Arash-e Kamangir, vụ đánh chặn này vẫn "phù hợp với xu hướng chung".
"Iran đã đạt được mức độ tự chủ đáng kể trong nhiều lĩnh vực thiết kế tên lửa và, giống như Ukraine, họ đã rất khéo léo trong việc thay đổi bài toán kinh tế của chiến tranh. Những hệ thống đơn giản và giá rẻ có thể đe dọa các hệ thống phức tạp hơn rất nhiều", ông nói.