Chúng ta thường nghĩ rằng các thiết bị thông minh chỉ mới được phát minh gần đây. Tuy nhiên, phần lớn công nghệ hiện đại đều kế thừa thành quả lao động từ nhiều thế hệ đi trước. Đôi khi, sự "mới mẻ" không nằm ở bản thân công nghệ mà ở sự hoàn thiện về mặt thương mại, giúp chúng trở nên phổ biến và có mức giá dễ tiếp cận hơn với người dùng phổ thông.
Dưới đây là những minh chứng gây ngạc nhiên nhất về lịch sử lâu đời của các công nghệ mà chúng ta vẫn sử dụng hàng ngày.
Những cuộn băng từ lớn trong một máy tính mainframe đời đầu. (Nguồn: Getty Images)
Trí tuệ nhân tạo (AI) bắt đầu xuất hiện từ Thế chiến II
Thật khó để nói chính xác trí tuệ nhân tạo (AI) có từ bao giờ vì ý tưởng này đã khá cũ. Nếu chúng ta đang nói về sự khởi đầu trực tiếp của AI hiện đại, thì thời điểm có khả năng nhất trong lịch sử là Thế chiến II.
Những nhà tư tưởng nổi tiếng như Alan Turing đã đặt nền móng cho AI hiện đại trong thời kỳ này. Turing nổi tiếng vì đã giải mã được mật mã Enigma của Đức, nhưng ông cũng đã viết nhiều bài báo về AI và tất nhiên tên ông được đặt cho bài kiểm tra Turing. Đây là một bài kiểm tra được đề xuất từ sớm để đánh giá khi nào một AI đạt đến trình độ thông minh của con người. Điều đó có nghĩa là ngay cả với công nghệ máy tính cực kỳ thô sơ thời bấy giờ, các học giả cùng thời với Turing đã dự đoán rằng máy móc biết suy nghĩ có thể sánh ngang và thậm chí vượt qua chúng ta một ngày nào đó.
cận cảnh một máy mã hóa cổ điển với các phím tròn, kiểu máy đánh chữ được sắp xếp theo dạng lưới. (Nguồn: Getty Images)
Những năm 1950 và 1960 là thời kỳ hoàng kim của sự tiến bộ nhanh chóng trong trí tuệ nhân tạo (AI), nhưng các phương pháp phần mềm và giới hạn phần cứng đã ngăn cản sự phát triển hơn nữa, dẫn đến "mùa đông AI" kéo dài từ năm 1974 đến năm 1987.
Với những tiến bộ nhanh chóng về phần cứng máy tính và sự phát triển của các công nghệ như mạng nơ-ron và máy học, tiềm năng của AI đã bùng nổ. Ngày nay, bạn có thể xây dựng một chatbot AI cá nhân bằng Raspberry Pi, thậm chí có thể vượt qua bài kiểm tra Turing. Điều này vẫn còn là khoa học viễn tưởng chỉ cách đây một thập kỷ, nhưng con đường dẫn đến đây đã bắt đầu từ gần một thế kỷ trước.
Thực tế ảo (VR): Ba lần trỗi dậy
Sự hào hứng xung quanh thực tế ảo dường như đã lắng xuống một chút trong những năm gần đây. Có thời điểm, VR hiện đại nóng đến mức Facebook đã đổi tên thành "Meta" để phản ánh việc toàn bộ công ty đang đầu tư mạnh vào "metaverse" được hỗ trợ bởi VR như là tương lai. Ngày nay, Meta vẫn chưa tắt metaverse VR, nhưng ngọn lửa chắc chắn đã nguội lạnh.
Điều thú vị là đây là nỗ lực thứ ba (và cho đến nay là tốt nhất) của VR để trở thành một thứ gì đó thực sự. Mặc dù chúng ta có thể tranh luận rằng thực tế ảo bắt đầu dưới dạng những bức tranh toàn cảnh sống động, nhưng VR như chúng ta nghĩ ngày nay bắt đầu vào cuối những năm 1960 với phát minh ra màn hình gắn trên đầu đầu tiên trên thế giới. Được gọi là "Thanh kiếm Damocles" và được phát minh bởi Ivan Sutherland, thiết bị khổng lồ này và cấu trúc hỗ trợ của nó thực sự phải tạo cảm giác như có một thanh kiếm treo trên đầu.
Một người đeo kính thực tế ảo và tương tác với giao diện mô phỏng. (Nguồn: Getty Images)
Cú hích VR đầu tiên mà bạn có thể quen thuộc nhất xảy ra vào những năm 90. Đây là thời kỳ mà bạn có thể tìm thấy các trò chơi VR trong các máy chơi game thùng, và một số sản phẩm VR dành cho người tiêu dùng đời đầu, nhưng cũng rất đắt tiền. Thật không may, công nghệ lúc đó vẫn chưa sẵn sàng. Tai nghe cồng kềnh, gây đau cổ và đồ họa tốc độ khung hình thấp dễ gây buồn nôn không phải là công thức tốt cho một sản phẩm VR.
Phải đến khi Oculus Rift ra mắt năm 2015, các vấn đề kỹ thuật mới được giải quyết dứt điểm. Sự giảm sút hứng thú với VR hiện nay không phải là vấn đề công nghệ; mà đơn giản là mọi người dường như không còn hào hứng nữa.
Điện toán đám mây: Quay lại điểm xuất phát
Có lẽ ngày nay bạn thực hiện rất nhiều thao tác trên máy tính mà thực chất không diễn ra trên chính máy tính của bạn. Thay vào đó, công việc được thực hiện trên một máy chủ nào đó trong trung tâm dữ liệu cách xa hàng dặm. Điều này thường được gọi là điện toán đám mây, và nó là một phần quan trọng trong cách chúng ta sử dụng máy tính hiện nay.
Cho dù bạn đang phát trực tuyến trò chơi từ máy chủ hay làm việc với tài liệu trong Google Docs, bạn đều đang sử dụng điện toán đám mây .
Các ổ đĩa băng từ máy tính chủ cỡ lớn trong một trung tâm dữ liệu. (Nguồn: Getty Images)
Điều này thật thú vị vì đó cũng chính là cách máy tính bắt đầu.
Trước khi máy tính cá nhân xuất hiện vào thập niên 1970, “máy tính” là những cỗ máy khổng lồ đặt trong cả một tòa nhà, và nhiều người phải trả tiền để chia sẻ thời gian sử dụng các hệ thống này.
Ngày nay, chúng ta có cả hai mô hình. Bạn sở hữu một máy tính cá nhân có thể thực hiện những tác vụ đáng kinh ngạc ngay cả khi hoạt động độc lập, không cần kết nối mạng; đồng thời, bạn cũng có thể truy cập tức thì tới những hệ thống máy tính mạnh nhất thế giới để thực hiện các tác vụ còn vượt trội hơn nữa với chi phí thấp đến bất ngờ.
