Nhiều người cho rằng cảm xúc vui vẻ hay hạnh phúc phụ thuộc hoàn toàn vào hoàn cảnh sống. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, cơ thể con người vốn đã sở hữu một "hệ thống hóa học" giúp điều chỉnh tâm trạng. Chỉ cần những thay đổi nhỏ trong thói quen hằng ngày, bạn hoàn toàn có thể kích hoạt và nuôi dưỡng trạng thái tích cực một cách tự nhiên.
"Hormone hạnh phúc" hoạt động ra sao?
Ai cũng có “hormone hạnh phúc” (Ảnh minh họa).
Hormone là các chất hóa học được sản xuất bởi nhiều tuyến trong cơ thể. Hormone di chuyển qua máu để truyền tín hiệu và điều phối các chức năng quan trọng. Trong đó, một nhóm hormone và chất dẫn truyền thần kinh có liên quan trực tiếp đến cảm xúc tích cực, thường được gọi là "hormone hạnh phúc".
Các "hormone hạnh phúc" chính bao gồm dopamine, serotonin, oxytocin và endorphin.
- Dopamine liên quan đến cảm giác vui thích, động lực và trí nhớ.
- Serotonin giúp điều hòa tâm trạng, giấc ngủ, tiêu hóa và khả năng học tập.
- Oxytocin thường được gọi là "hormone tình yêu", liên quan đến sự gắn kết, tin tưởng và đồng cảm trong các mối quan hệ.
- Endorphin là "thuốc giảm đau tự nhiên" của cơ thể, thường được giải phóng khi có căng thẳng hoặc khi tham gia các hoạt động mang lại cảm giác dễ chịu.
Sự cân bằng của các hormone này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ căng thẳng, cảm xúc và chất lượng cuộc sống.
8 cách đơn giản giúp kích hoạt "hormone hạnh phúc"
1. Tiếp xúc với ánh nắng tự nhiên
Tiếp xúc ánh nắng
Dành thời gian ngoài trời là một trong những cách đơn giản để tăng serotonin. Healthline thông tin, nghiên cứu cho thấy việc tiếp xúc với tia cực tím (UV) từ ánh nắng mặt trời có thể kích thích cơ thể sản xuất serotonin. Chỉ cần khoảng 15 phút ngoài trời, vài lần mỗi tuần, cũng có thể mang lại hiệu quả tích cực cho tâm trạng.
2. Duy trì vận động thể chất
Tập thể dục không chỉ cải thiện sức khỏe thể chất mà còn có tác động rõ rệt đến cảm xúc. Cảm giác hưng phấn sau khi vận động được cho là liên quan đến sự gia tăng endorphin. Bên cạnh đó, hoạt động thể chất đều đặn còn giúp tăng dopamine và serotonin, góp phần cải thiện tâm trạng và giảm căng thẳng. Một số nghiên cứu cũng chỉ ra rằng các bài tập cường độ cao có thể thúc đẩy giải phóng endorphin nhiều hơn.
3. Cười
Tiếng cười có thể giúp giảm lo âu và cải thiện tâm trạng thông qua việc kích thích dopamine và endorphin. Một nghiên cứu năm 2022 cho thấy liệu pháp cười có thể cải thiện sức khỏe tinh thần, sinh lý và thể chất ở những người gặp vấn đề tâm lý hoặc cơ thể. Ngoài ra, việc chia sẻ tiếng cười với người thân còn giúp tăng oxytocin, củng cố sự gắn kết.
4. Thưởng thức bữa ăn cùng người thân
Dùng bữa cùng người thân
Việc thưởng thức món ăn yêu thích có thể kích thích dopamine và endorphin. Khi bạn nấu ăn và dùng bữa cùng người thân, sự tương tác này còn giúp tăng oxytocin. Một số nhóm thực phẩm cũng được cho là có liên quan đến hormone như:
- Thực phẩm cay (kích thích endorphin)
- Thực phẩm giàu tryptophan (liên quan đến serotonin)
- Thực phẩm lên men chứa probiotics như sữa chua, kim chi
5. Nghe nhạc hoặc tham gia hoạt động âm nhạc
Âm nhạc có khả năng tác động trực tiếp đến não bộ. Các nghiên cứu cho thấy việc nghe nhạc hoặc chơi nhạc cụ có thể làm tăng dopamine, đồng thời giúp giảm stress, lo âu và trầm cảm. Chính vì vậy, âm nhạc thường được ứng dụng trong trị liệu tâm lý.
6. Thiền
Thiền mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe tinh thần, từ cải thiện giấc ngủ đến giảm căng thẳng. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng thiền có liên quan đến sự gia tăng dopamine trong não trong quá trình thực hành. Việc dành vài phút mỗi ngày để tập trung vào hơi thở và quan sát suy nghĩ có thể giúp cân bằng cảm xúc.
7. Tăng cường sự gắn kết và tiếp xúc cơ thể
Các hành động như ôm, nắm tay hoặc dành thời gian gần gũi với người thân có thể làm tăng oxytocin. Hormone này đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng niềm tin và sự kết nối. Ngay cả việc chăm sóc thú cưng cũng được ghi nhận có thể làm tăng oxytocin ở cả người và động vật.
8. Ngủ đủ giấc và kiểm soát căng thẳng
Ngủ đủ giấc
Giấc ngủ có vai trò quan trọng trong việc duy trì cân bằng hormone, đặc biệt là dopamine. Thiếu ngủ có thể làm rối loạn hệ thống này, ảnh hưởng tiêu cực đến tâm trạng.
Bên cạnh đó, căng thẳng kéo dài có thể làm giảm serotonin và dopamine. Các chuyên gia khuyến nghị nên ngủ đủ 7-9 tiếng mỗi đêm và chủ động giảm stress bằng vận động, thiền hoặc tăng cường giao tiếp xã hội.
Hạnh phúc bắt đầu từ những điều nhỏ
Việc kích hoạt "hormone hạnh phúc" không đòi hỏi những thay đổi lớn hay phức tạp. Những thói quen đơn giản như ra ngoài trời, vận động, nghe nhạc hay dành thời gian cho người thân đều có thể giúp cơ thể tự điều chỉnh và duy trì trạng thái tích cực.
Trong trường hợp tâm trạng tiêu cực kéo dài hoặc khó kiểm soát, bạn nên tìm đến chuyên gia y tế để được tư vấn và hỗ trợ phù hợp.
Nguồn: Healthline
