Tính đến hết ngày 29/9, Trung Quốc dẫn đầu bảng tổng sắp Asiad 20 với 143 HCV, 62 HCB và 49 HCĐ, tổng cộng 254 huy chương, bỏ xa các Đoàn xếp sau. Nhật Bản đứng thứ hai với 44 HCV, 71 HCB, 66 HCĐ. Hàn Quốc xếp thứ ba với 24 HCV, 27 HCB và 44 HCĐ. Như vậy, Trung Quốc đã hơn chủ nhà Nhật Bản tới 99 HCV.

Nhưng sức mạnh của họ không chỉ thể hiện ở khoảng cách áp đảo trên bảng tổng sắp, mà nhiều VĐV tuổi teen của họ đã giành huy chương và phá kỷ lục tại Đại hội. Một thế hệ VĐV còn rất trẻ đang trực tiếp tạo ra kết quả ở những nội dung đòi hỏi trình độ cao.

Ở môn bơi, Yu Zidi giành 3 HCV cá nhân môn, còn Zhang Zhanshuo trở thành VĐV bơi đầu tiên đoạt 7 HCV trong một kỳ Asiad. Một người mới 13 tuổi, người còn lại 19 tuổi: cả hai đều đã bước qua ngưỡng “tiềm năng” để trở thành những nhà vô địch thực sự ở sân chơi châu lục.

Sức trẻ ấy không chỉ tập trung ở đường đua xanh. Chen Yujie (17 tuổi), vô địch 100m nữ với thành tích 11,06 giây, phá kỷ lục Asiad, rồi giành thêm HCB 200m, cùng 2 HCV tiếp sức 4×100m nữ và tiếp sức hỗn hợp 4×100m. Ở nội dung ném lao, Yan Ziyi (18 tuổi) giành HCV, phá kỷ lục Asiad ném lao nữ với thành tích 70,46m ngay ở lượt đầu, vượt xa nhà vô địch Olympic Haruka Kitaguchi (62,70m) của Nhật Bản.

Trên sân skateboard, Zhu Yuanling giành HCV street nữ khi mới 15 tuổi, còn Ke Qinqin (16 tuổi) góp mặt trong đội hình thể dục dụng cụ Trung Quốc vô địch đồng đội và giành HCB toàn năng...Những kết quả ấy trải rộng ở các môn cơ bản của Olympic từ bơi, điền kinh đến thể dục dụng cụ đến skateboard, cho thấy sức bật của lớp trẻ Trung Quốc xuất hiện toàn diện ở nhiều môn thi đấu khác nhau.

Nhưng đây không phải câu chuyện chỉ có vài tài năng trẻ nổi bật. Trung Quốc cử 815 vận động viên tới Asiad 20, trong đó có 548 người lần đầu dự Đại hội, tương đương hơn hai phần ba đội hình. Theo China Daily, đội hình Trung Quốc có tới 27% VĐV sinh từ năm 2005 trở đi, bên cạnh 36 nhà vô địch Olympic.

Trên thực tế, 548 VĐV lần đầu dự Asiad không đồng nghĩa tất cả đều trẻ. Nhưng đặt cạnh tỷ lệ sinh từ năm 2005 trở đi và sự hiện diện của những nhà vô địch giàu kinh nghiệm, cơ cấu đội hình Trung Quốc cho thấy họ vừa đưa lớp mới ra thử sức, vừa có lực lượng đỉnh cao cùng hiện diện tại Đại hội.

Điểm đáng nói là Trung Quốc không xem Asiad chỉ như một cuộc đua huy chương. Họ đặt mục tiêu duy trì vị trí dẫn đầu, nhưng đồng thời là dịp kiểm tra quá trình chuẩn bị cho Olympic Los Angeles 2028. HLV đội tuyển bóng bàn nam Trung Quốc gọi Asiad là “bài kiểm tra giữa kỳ” của chu kỳ Olympic mới.

Cách nhìn ấy lý giải vì sao một đội hình đông VĐV lần đầu dự Đại hội lại được đưa vào cuộc so tài với các đối thủ hàng đầu châu lục: kết quả không chỉ để tính huy chương, mà còn để đánh giá năng lực cạnh tranh trong điều kiện thi đấu thực tế.

Với các VĐV trẻ, Việc cọ xát trong điều kiện thực tế ở một đại hội thể thao với các vấn đề từ sinh hoạt tại làng vận động viên, lịch trình di chuyển, thi đấu thay đổi bất ngờ, ảnh hưởng của điều kiện thời tiết và áp lực cạnh tranh thực sự với các đối thủ là kinh nghiệm không thể có được ở sân tập hay thi đấu ở những giải đấu đơn môn đơn lẻ. Chen Yujie cho biết cô muốn tích lũy trải nghiệm thi đấu và rèn khả năng chịu áp lực để chuẩn bị cho Olympic.

Từ góc độ chuyên môn, việc được đối đầu với những VĐV hàng đầu giúp ban huấn luyện quan sát cách lớp trẻ xử lý áp lực thành tích và thích nghi trước những thử thách của giải lớn. Đây là phần quan trọng trong quá trình đánh giá, bên cạnh thành tích đơn thuần.

Chiến lược dài hạn của Trung Quốc cũng không dừng ở những môn họ vốn thống trị. China Daily cho biết kế hoạch phát triển thể thao của nước này xác định ba nhóm: các môn thế mạnh truyền thống, những môn nền tảng như điền kinh và bơi, cùng các môn bóng gồm bóng đá, bóng rổ và bóng chuyền.

Mục tiêu được nêu là mở rộng chiều sâu và phát triển cân bằng hơn. Vì vậy, những tấm HCV của các gương mặt trẻ ở Nagoya là tín hiệu tích cực, nhưng chưa đồng nghĩa mọi bài toán của thể thao Trung Quốc đã có lời giải bởi chính các môn đồng đội vẫn nằm trong nhóm họ muốn củng cố.