Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu

Trà My |

Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu
Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu

Vắc xin AstraZeneca được cho là có liên quan tới một số trường hợp đông máu sau khi tiêm vắc xin, nhưng có nhiều điều bạn cần hiểu rõ hơn về vắc xin AstraZeneca.

Vắc xin AstraZeneca ngừa COVID-19 gần đây trở thành chủ đề nóng hổi. Hơn một chục quốc gia đã quyết định tạm ngừng tiêm vắc xin AstraZeneca sau khi một số ít người tiêm vắc xin bị đông máu. Ngay sau đó, một báo cáo đưa ra tuyên bố rằng vắc xin AstraZeneca chỉ có hiệu quả 10,4% đối với các trường hợp do biến thể B.1.351 được phát hiện lần đầu tiên ở Nam Phi.

Nhưng nhiều chuyên gia về bệnh truyền nhiễm bảo vệ vắc xin của AstraZeneca, nói rằng các tiêu đề trên mặt báo về các vấn đề của vắc xin đôi khi không thể hiện toàn bộ câu chuyện. Các quan chức y tế tin rằng vắc xin an toàn và hiệu quả - và nó có khả năng giúp chúng ta ngăn chặn số ca mắc trên toàn cầu và giành lại một số quyền kiểm soát đối với đại dịch.

Dưới đây là những điều bạn cần biết về vắc xin AstraZeneca:

Hai nhóm nghiên cứu châu Âu tuyên bố tìm ra nguyên nhân gây đông máu

Hai nhóm các nhà khoa học châu Âu làm việc độc lập cho biết họ tin rằng mình đã xác định được nguyên nhân của tình trạng đông máu hiếm gặp xảy ra ở một số người sau khi tiêm vắc xin AstraZeneca ngừa COVID-19, Đài phát thanh công cộng quốc gia (NPR) Mỹ đưa tin.

Ngày 19.3, một nhóm các nhà nghiên cứu người Đức, dẫn đầu bởi giáo sư Andreas Greinacher tại Đại học Greifswald, cho biết họ tin rằng vắc xin AstraZeneca, trong một số trường hợp, thúc đẩy hoạt động quá mức của tiểu cầu trong máu, sau đó có thể tạo nên các cục máu đông chết người. Các nhà khoa học cho biết điều này tương tự như những gì xảy ra với một tình trạng được gọi là giảm tiểu cầu do heparin.

Greinacher và các đồng nghiệp đã phân tích 13 trường hợp hình thành cục máu đông trong não được báo cáo ở Đức sau khi khoảng 1,6 triệu liều vắc xin AstraZeneca được sử dụng ở đây. Trong số 13 trường hợp, 12 trường hợp là phụ nữ, và tất cả đều xảy ra từ 4 đến 16 ngày sau khi tiêm. EMA cũng lưu ý rằng hầu hết các trường hợp đông máu được báo cáo xảy ra ở phụ nữ dưới 55 tuổi.

Trong khi Greinacher và các đồng nghiệp của ông đang nghiên cứu các trường hợp này ở Đức, các nhà nghiên cứu tại Bệnh viện Đại học Oslo đang điều tra ba trường hợp máu đông sau khi tiêm vắc xin AstraZeneca ở Na Uy. Tất cả các trường hợp ở Na Uy đều là nhân viên y tế dưới 50 tuổi. Một người trong số họ đã tử vong.

Giáo sư Pål Andre Holme nói với tờ VG của Na Uy rằng ông tin rằng họ đã xác định được các kháng thể (có được nhờ vắc xin) gây ra phản ứng quá mức của hệ thống miễn dịch, dẫn đến hình thành cục máu đông.

Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu - Ảnh 1.

Giáo sư Pål Andre Holme, Bệnh viện Đại học Oslo, đang nghiên cứu về mối liên hệ giữa vắc xin AstraZeneca và hiện tượng đông máu.

Holme cho biết: "Theo giả thuyết của chúng tôi, đây là một phản ứng miễn dịch mạnh mẽ, rất có thể xảy ra sau khi tiêm vắc xin". Đây là giả thuyết tương tự với giả thuyết của Greinacher và các đồng nghiệp của ông ở Đức.

Holme nói thêm: "Không có thứ gì khác ngoài vắc xin có thể giải thích cho phản ứng miễn dịch này".

Khi được hỏi vì sao ông tự tin đến vậy, Holme nói "không có tiền sử nào khác ở những bệnh nhân này mà có thể cung cấp phản ứng miễn dịch mạnh mẽ như vậy. Tôi khá chắc rằng chính những kháng thể này là nguyên nhân, và tôi không thấy lý do nào khác ngoài vắc xin".

Nhưng không phải tất cả mọi người đều tin rằng nguyên nhân của những cục máu đông này đã được tìm ra.

Dù vậy, vắc xin AstraZeneca được EMA đánh giá là an toàn và hiệu quả

Theo một bản tin AstraZeneca chia sẻ trong tuần này, một phân tích trên 17 triệu người đã tiêm vắc xin AstraZeneca ở Liên minh Châu Âu và Vương quốc Anh cho thấy không có bằng chứng nào cho thấy việc tiêm vắc xin làm tăng nguy cơ đông máu hoặc chảy máu bất thường.

Trong số 17 triệu người được tiêm, chỉ có 15 người bị huyết khối tĩnh mạch sâu và 22 người bị thuyên tắc mạch phổi – như vậy, tỉ lệ là 37 trên 17 triệu người. Những bất thường này không chỉ cực kỳ hiếm mà còn có thể không liên quan gì đến vắc xin.

Cơ quan Dược phẩm Châu Âu (EMA), cơ quan đang điều tra hiện tượng máu đông, hôm 18.3 phán quyết rằng vắc xin AstraZeneca là an toàn và hiệu quả, đồng thời cho biết lợi ích của nó vượt xa nguy cơ. Tuy nhiên, EMA không loại trừ hoàn toàn khả năng có mối liên hệ. "Mối liên hệ nguyên nhân kết quả với vắc xin chưa được chứng minh", EMA cho biết trong một tuyên bố, "nhưng là có thể và đáng được phân tích thêm".

Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu - Ảnh 3.

Cơ quan Dược phẩm Châu Âu (EMA), cơ quan đang điều tra hiện tượng máu đông, hôm 18.3 phán quyết rằng vắc xin AstraZeneca là an toàn và hiệu quả.

Amesh Adalja, một học giả cấp cao tại Trung tâm An ninh Y tế của Đại học Johns Hopkins, một chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, cho biết: "Chỉ vì một điều gì đó xảy ra sau khi tiêm chủng không có nghĩa là điều đó do tiêm chủng gây ra".

Tỷ lệ xuất hiện cục máu đông ở những người được tiêm vắc xin dường như thấp hơn so với tỷ lệ xuất hiện cục máu đông trong dân số nói chung, đặc biệt là ở những người lớn tuổi. Ở Hoa Kỳ, tỷ lệ đó là khoảng 1/1.000 hoặc 2/2.000.

Monica Gandhi, một chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, giáo sư y khoa tại Đại học California, San Francisco, cho biết chúng ta chưa từng tiêm vắc xin cùng lúc cho nhiều người như vậy trong lịch sử, và có thể một số người sẽ gặp các vấn đề sức khỏe khác quanh thời gian tiêm chủng.

[Đọc thêm: Thêm một quốc gia ngừng sử dụng vắc xin AstraZeneca, bất chấp phán quyết "an toàn và hiệu quả" của EU]

Mọi người trở nên lo ngại các vấn đề sức khỏe của họ có thể liên quan đến vắc xin, nhưng hai điều này rất có thể không liên quan. Mắc COVID-19 - được biết là có khả năng gây đông máu nghiêm trọng ở một số người - nguy hiểm hơn nhiều.

Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu - Ảnh 4.

Tỷ lệ xuất hiện cục máu đông ở những người được tiêm vắc xin dường như thấp hơn so với tỷ lệ xuất hiện cục máu đông trong dân số nói chung.

Vắc xin AstraZeneca ngăn ngừa nhập viện và tử vong

Một thử nghiệm lâm sàng gần đây được công bố trên Tạp chí Y học New England cho thấy hiệu quả tổng thể của vắc xin AstraZeneca - có hiệu quả chống lại chủng virus gốc là 66% - giảm xuống 10,4% khi thử nghiệm với biến thể B.1.351 được xác định lần đầu tiên ở Nam Phi.

Đúng là một số người được tiêm chủng đã nhiễm biến thể và có các triệu chứng COVID-19 ở mức độ nhẹ đến trung bình, nhưng không có người được tiêm chủng nào tử vong hoặc phải nhập viện.

"Toàn bộ lý do chúng tôi quan tâm đến vắc xin - mục tiêu lớn nhất của vắc xin - là để ngăn ngừa ba điều: bệnh nặng, nhập viện và tử vong", Adalja nói.

Bất cứ khi nào có tuyên bố rằng vắc xin không chống lại một biến thể, Adalja khuyên bạn nên bỏ qua phần về bệnh nhẹ đến trung bình và thay vào đó tìm kiếm dữ liệu về bệnh nghiêm trọng, số lần nhập viện và tử vong.

Gandhi đồng tình với điều này. Thật đáng thất vọng khi hiệu quả của vắc xin AstraZeneca giảm xuống đối với bệnh nhẹ đến trung bình, nhưng điều quan trọng hơn là phải xem xét hiệu quả của vắc xin đối với bệnh nặng, Gandhi nói.

"Tất cả các loại vắc xin - bao gồm cả AstraZeneca - đều có hiệu quả để ngăn ngừa bệnh nặng, bệnh nặng là điều chúng tôi sợ nhất", Gandhi nói.

Rốt cuộc, vắc xin AstraZeneca có an toàn không: Đây là câu trả lời của Cơ quan Dược phẩm Châu Âu - Ảnh 6.

"Toàn bộ lý do chúng tôi quan tâm đến vắc xin - mục tiêu lớn nhất của vắc xin - là để ngăn ngừa ba điều: bệnh nặng, nhập viện và tử vong", chuyên gia Adalja nói.

Vậy nhìn chung, chuyên gia nghĩ gì về vắc xin AstraZeneca?

Adalja nói: "Đây là một loại vắc xin an toàn và hiệu quả và nó là nguyên nhân chính của sự kiểm soát dịch bệnh ở Vương quốc Anh lúc này", Adalja nói.

Nếu bạn không tin các thử nghiệm lâm sàng, hãy xem dữ liệu thực tế. Tại Vương quốc Anh, nơi vắc xin AstraZeneca được triển khai rộng rãi, số ca nhập viện đang giảm mạnh. Ở Scotland, bằng chứng cho thấy chỉ cần một liều vắc xin AstraZeneca sẽ giảm được 94% nguy cơ nhập viện. Một xu hướng rõ ràng đang xuất hiện: Các quốc gia tiêm chủng cho người dân nhanh nhất đang chứng kiến sự sụt giảm lớn nhất về số ca bệnh, và quan trọng hơn là số ca nhập viện.

Ngay cả một loại vắc xin hiệu quả một phần, như vắc xin AstraZeneca, sẽ có thể cứu sống mạng người và làm chậm sự lây lan của COVID-19.

"Chúng tôi đang thấy những kết quả đáng kinh ngạc", Gandhi nói. "Dữ liệu thực tế về vắc xin AstraZeneca rất thú vị".

(Nguồn: HuffPost, NPR)

Đọc thêm về:

    Đọc tin tức VN mới nhất, cẩm nang sức khỏe nên biết tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email songkhoe@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên