UAV không phải là vô địch nếu kẻ thù khai thác "tử huyệt" này - QĐ Ukraine nên cảnh giác?

DK |

UAV không phải là vô địch nếu kẻ thù khai thác "tử huyệt" này - QĐ Ukraine nên cảnh giác?
UAV không phải là vô địch nếu kẻ thù khai thác "tử huyệt" này - QĐ Ukraine nên cảnh giác?
Hình minh họa.

Việc Ukraine học theo Azerbaijan và tiến hành "chiến tranh không người lái" ở Donbass sẽ là cách nhanh nhất dẫn đến trắng tay, phá sản?

UAV không phải là "chìa khóa vạn năng"?

Trong thời gian cuộc chiến 44 ngày ở Nagorno-Karabakh diễn ra, các tài khoản mạng xã hội ủng hộ Baku tự tin tuyên bố rằng "lính Armenia thì cần phải ngủ, nhưng các máy bay không người lái (UAV) của Azerbaijan thì có thể hoạt động 24 giờ trong 7 ngày".

Các video không kích, chỉ thị pháo kích diệt cơ giới và phòng không Armenia được đăng tải gần như không ngừng trên trang chủ của Bộ Quốc phòng Azerbaijan ở thời điểm đó cũng khẳng định rằng UAV đã hoạt động tích cực, đóng một vai trò quan trọng trong cuộc chiến.

Nhưng ở cuối cuộc chiến, "những đôi ủng trên mặt đất" - hoạt động thâm nhập, chốt giữ các cao điểm và phục kích các đoàn xe đối phương của lực lượng đặc biệt Azerbaijan mới là nhân tố quyết định chiến thắng ở thành phố chiến lược Shusha dẫn tới kết thúc xung đột.

Một nhóm lính đặc nhiệm Azerbaijan được cho là đang tiếp cận thị trấn chiến lược Shusha bằng cách leo núi vào đầu tháng 11/2020 (Nguồn: Twitter).

Hàng trăm, nếu không muốn nói là hàng nghìn quân nhân Azerbaijan và Armenia đã nằm lại trên các sườn đồi, khe núi, cao điểm hay các tuyến đường huyết mạch trong chuỗi giao tranh khốc liệt ở phía nam Nagorno-Karabakh.

Điều đó có nghĩa là chiến thuật "chiến tranh không người lái" của Azerbaijan vẫn tồn tại những điểm yếu nhất định, và cũng không phải là "chìa khóa vạn năng" đem lại chiến thắng cuối cùng trong các cuộc xung đột.

Cảnh quay binh sĩ Armenia giao tranh với đối phương tại một tuyến đường ngoại vi Shusha/Shushi trong ngày 8/11.

"Tử huyệt" của "chiến tranh không người lái"?

Tính đến ngày 8/11/2020 (tức là trước Thỏa thuận Moscow 1 ngày) phía Armenia tuyên bố rằng họ đã phá hủy 264 UAV của Azerbaijan.

Đa phần số liệu thiệt hại này được cho là những chiếc Antonov An-2 được hoán cải thành UAV để thu hút hỏa lực hay những UAV tự sát Harop do Israel sản xuất - và khá ít UAV tấn công Bayraktar TB2 do Thổ Nhĩ Kỳ sản xuất.

Mặc dù An-2, Harop hay Bayraktar TB2 đều được cho là "rẻ" với các máy bay quân sự có người lái nhưng tỉ lệ thiệt hại này được đánh giá là kinh hoàng với một cuộc chiến chỉ diễn ra trong vòng 6 tuần - tức là mỗi ngày có 6 UAV bị bắn rơi.

Đoạn phim được đăng tải trên mạng xã hội Twitter rạng sáng 6/11/2020 cho thấy lính Armenia bắn rơi UAV của Azerbaijan bằng súng trường tấn công.

Theo một phân tích của chuyên gia Nga Andrey Mitrofanov vào năm 2019, chi phí cho giờ bay của UAV mặc dù thấp hơn với các loại máy bay cánh cứng có người lái nhưng không đồng nghĩa với "rẻ".

Chi phí theo giờ bay của một UAV tấn công MQ-1B Predator tương đương trực thăng vũ trang AH-64 Apache, còn MQ-9A Reaper thì cao hơn 20%.

Và mặc dù chi phí giờ bay cao gấp 3 lần, nhưng một cường kích A-10 có thể mang 7,2 tấn vũ khí - tức là gấp hơn 4 lần tải trọng vũ khí của MQ-9A (1,7 tấn).

UAV không phải là vô địch nếu kẻ thù khai thác tử huyệt này - QĐ Ukraine nên cảnh giác? - Ảnh 4.

Bảng phân tích chi phí giờ bay của các loại máy bay trong trang bị của Quân đội Mỹ (Nguồn: Avia.pro).

Có thể thấy rằng số tiền bỏ ra để sở hữu và vận hành "Không quân UAV" của phía Azerbaijan tuy không cao như các máy bay có người lái nhưng cũng không phải là con số nhỏ.

Và một cuộc "chiến tranh không người lái" chỉ thành công khi chi phí được bù đắp bằng việc tiêu hao cơ giới và đặc biệt là tinh thần của đối phương - dẫn tới chiến thắng quyết định trong một thời gian ngắn.

Điều đó đúng với Azerbaijan, khi quốc gia này được đánh giá là "mạnh vì gạo, bạo vì tiền" với nguồn thu lớn từ dầu mỏ và chuẩn bị kỹ lưỡng để chiếm ưu thế trên không ở Nagorno-Karabakh trước đối thủ yếu hơn cả về quân sự và kinh tế là Armenia.

UAV không phải là vô địch nếu kẻ thù khai thác tử huyệt này - QĐ Ukraine nên cảnh giác? - Ảnh 6.

UAV tự sát Harop được Quân đội Azerbaijan trình diễn trong cuộc duyệt binh chiến thắng Nagorno-Karabakh tại Thủ đô Baku vào tháng 12/2020.

Nhưng hãy giả định rằng Quân đội Armenia được kiện toàn lực lượng phòng không - không quân ở mức tương đương như các đồng minh khác của Nga như Quân đội Arab Syria (SAA) hay thậm chí là các quân đoàn "dân quân" thân Nga ở Donbass thì sao?

Liệu Azerbaijan, một quốc gia đang phát triển có thể chịu đựng được chi phí khổng lồ cho một cuộc chiến tiêu hao kéo dài nhiều tháng (tất nhiên là phải tính tới "dòng chảy" khí tài quân sự gần như vô tận từ Nga) với tỉ lệ thiệt hại UAV kinh hoàng như trên hay không?

Hay nếu thay Azerbaijan bằng Ukraine (sở hữu 12 Bayraktar TB2, chuẩn bị nhận thêm 5 và có kế hoạch đặt thêm hàng chục chiếc khác) nước đang có một cuộc xung đột cần "giải quyết" ở Donbass thì kết quả của "chiến tranh không người lái" sẽ như thế nào?

Theo nhà phân tích người Nga Rostislav Ischenko, Kiev đang ở trong tình thế cực kỳ khó khăn với thâm hụt 1/3 ngân sách không thể đối ứng bằng các khoản vay từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF). Hơn nữa, đại dịch Covid-19 có thể "xé" lỗ hổng này lên đến 2/3 ngân sách.

Tức là giấc mơ về một cuộc chiến nhanh chóng bằng UAV theo "công thức Karabakh" ở Donbass cũng có thể trở thành cơn ác mộng khiến không chỉ Quân đội Ukraine "trắng tay" mà là cả Kiev phá sản nếu chiến sự kéo dài.

Đứng trước viễn cảnh này, chắc chắn người Ukraine sẽ cần phải cân nhắc kỹ càng về chiến thuật trước khi nổ súng ở Donbass.

UAV không phải là vô địch nếu kẻ thù khai thác tử huyệt này - QĐ Ukraine nên cảnh giác? - Ảnh 8.

UAV Bayraktar TB2 trong trang bị của Quân đội Ukraine.

Đọc thêm về:

    Đọc báo xem tin nóng nhất tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email quansu@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên