Ứng dụng và phát triển công nghệ số, công nghệ thông tin đã góp phần xây dựng hệ thống y tế Việt Nam hiện đại, chất lượng, công bằng, hỗ trợ người dân dễ dàng tiếp cận thông tin, sử dụng hiệu quả các dịch vụ y tế và được bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe liên tục, suốt đời. TS. Trần Quý Tường, Cục trưởng Cục Công nghệ Thông tin đã khẳng định với chúng tôi như vậy khi nói về những nỗ lực của tất cả các bên liên quan trong vấn đề ứng dụng CNTT giải quyết các vấn đề y tế tại Việt Nam hiện nay.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 1.
Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 2.

Sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 52-NQ/TW ngày 27/9/2019 về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, Bộ Y tế đã xây dựng và triển khai Đề án "Ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin y tế thông minh giai đoạn 2019 - 2025".

Đề án nhằm ứng dụng và phát triển công nghệ số, công nghệ thông minh trong ngành y tế, góp phần xây dựng hệ thống y tế Việt Nam hiện đại, chất lượng, công bằng, hiệu quả và hội nhập quốc tế; hỗ trợ người dân dễ dàng tiếp cận thông tin, sử dụng các dịch vụ y tế có hiệu quả cao và được bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe liên tục, suốt đời. Đặc biệt, trong giai đoạn cả nước chung tay phòng chống dịch Covid-19, các ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ mới đã có những đóng góp to lớn vào công cuộc phòng chống dịch bệnh.

Ứng dụng Việt Nam Khỏe Mạnh - một ứng dụng phi lợi nhuận do Cục Tin học hoá, Bộ Thông tin và Truyền thông cùng Cục Công nghệ Thông tin, Bộ Y tế phối hợp với Tập đoàn Sovico triển khai nhằm mục đích bảo vệ sức khỏe cộng đồng trước đại dịch Covid-19 là một ví dụ điển hình.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 3.

TS Trần Quý Tường chia sẻ: "Việt Nam Khỏe Mạnh có thể coi là một giải pháp công nghệ hết sức ưu việt. Khi triển khai thực tế, ứng dụng này không những góp phần giải quyết các nhu cầu của người dân, của ngành y tế mà còn minh chứng cho việc công nghệ đang giúp Việt Nam hướng đến mục tiêu kiểm soát dịch khoa học với chi phí thấp, giảm đến 50% nhân lực trong quá trình thực hiện công việc."

Cục trưởng Cục Công nghệ Thông tin còn cho hay: "Nền tảng công nghệ này được xây dựng trên cơ sở nghiên cứu từ các hệ thống công nghệ tiên tiến đang được ứng dụng để phòng chống Covid-19 thành công tại nhiều quốc gia châu Á. Ngay từ thời điểm mới triển khai, phần mềm quản lý xét nghiệm của hệ thống Việt Nam Khoẻ Mạnh đã mang lại kết quả kiểm soát dịch rất khả quan ở nhiều địa phương. Câu chuyện chỉ trong 10 ngày nhờ ứng dụng công nghệ một cách đồng bộ, nhân dân và lãnh đạo tỉnh Bến Tre đã có thêm vũ khí để lội ngược dòng biến vùng đỏ thành vùng xanh trong cơn bão Covid-19 là ví dụ điển hình".

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 4.
Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 5.

"Đầu tháng 8, tình hình căng thẳng vô cùng!" Ông Lê Đức Thọ, Bí thư tỉnh ủy Bến Tre chia sẻ: "Toàn tỉnh đã có 85 đơn vị trực thuộc đăng ký giải thể, 159 doanh nghiệp và 62 đơn vị trực thuộc đăng ký tạm ngừng hoạt động khiến Bến Tre rất khó khăn."

Tất cả dữ liệu khoa học đều chứng minh khả năng có thể khống chế dịch bệnh nhờ công nghệ. Thế nhưng, việc áp dụng thế nào, tuyên truyền và vận động ra sao để nhân dân đồng lòng tham gia… là câu chuyện cần phải tỉ mỉ đến từng chi tiết. Bởi ứng dụng công nghệ, sử dụng điện thoại thông minh đối với người trẻ có thể khá dễ dàng. Tuy nhiên, những người chưa thành thạo công nghệ, người cao tuổi, kinh tế khó khăn... chưa thể thích ứng ngay, trong khi đây là các đối tượng yếu thế, cần được chú trọng bảo vệ trong dịch bệnh.

Thời gian đầu, các cơ quan phòng chống dịch ở Bến Tre lại sử dụng nhiều ứng dụng công nghệ khác nhau. App tiêm chủng, app khai báo y tế, app đăng ký xét nghiệm… báo cáo thống kê nhiều khi phải thực hiện thủ công khiến tỉnh này tương đối khó khăn trong việc triển khai công nghệ thông tin trong chống dịch.

Bến Tre đã tiên phong và thúc đẩy áp dụng các chương trình chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ toàn diện trong quản lý, vận hành xã hội, trong từng cơ quan, doanh nghiệp, đơn vị. Với việc triển khai ứng dụng Việt Nam Khỏe Mạnh đã thực sự giúp công tác xét nghiệm diễn ra nhanh, toàn diện cho 80 - 100% dân số, giảm áp lực 50% cho nhân viên y tế, nên tạo ra hiệu ứng rất tốt cho người dân, doanh nghiệp trên toàn tình Bến Tre.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 6.

Sau gần 2 tháng thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16, từ 0h00 ngày 10/9/2021, tỉnh Bến Tre đã bắt đầu trạng thái "bình thường mới" theo Chỉ thị 15 với "Giấy thông hành" đi lại cho người dân là QR code xét nghiệm âm tính mẫu gộp và mẫu đại diện các nhóm cư dân, hộ gia đình. Ông Lê Đức Thọ tự hào khẳng định:"Chiến thắng dịch bệnh thực sự là chiến thắng của Nhân dân". Như vậy với quyết tâm và nỗ lực vượt bậc, tỉnh Bến Tre đã dần quay lại với cuộc sống bình thường mới.

Còn tại Thành phố Thủ Đức, với lợi thế là trung tâm khoa học - công nghệ, là hạt nhân trong đổi mới sáng tạo, phát triển hạ tầng số của TP. Hồ Chí Minh đã nhanh chóng ứng dụng công nghệ vào quá trình triển khai chương trình tầm soát "thần tốc". Đối tượng thụ hưởng ban đầu là các lái xe công nghệ trên toàn thành phố. Họ chỉ cần truy cập vào website https://vnkm.yte.gov.vn/ hoặc https://vietnamkhoemanh.vn để đăng ký xét nghiệm miễn phí, nhận kết quả và lưu giữ lịch sử xét nghiệm trực tuyến.

Tại điểm xét nghiệm lưu động của thành phố Thủ Đức, anh Cao Văn Từ - tài xế Grab chia sẻ với phóng viên: "Thời gian trước, shipper xét nghiệm phải tốn phí, tôi kham không nổi. Khi được bạn bè giới thiệu tới xét nghiệm miễn phí tại Thủ Đức, tôi đến liền".

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 7.

Số tiền anh Từ thu được từ chạy Grab trung bình khoảng 350 nghìn đồng mỗi ngày. Nếu cứ 3 ngày anh phải bỏ ra một khoản chi phí lên đến hàng trăm nghìn để làm xét nghiệm 1 lần sẽ khiến thu nhập bị ảnh hưởng lớn. Cho nên sử dụng ứng dụng Việt Nam Khỏe Mạnh để đăng ký xét nghiệm và nhận kết quả xét nghiệm miễn phí thực sự là một giải pháp rất nhân văn và cấp thiết cho cộng đồng tài xế.

"Ngày ngày dùng điện thoại để nhận đơn đặt hàng, kiếm thu nhập, cánh tài xế chúng tôi rất ủng hộ ứng dụng công nghệ trong xét nghiệm như thế này. Các shipper thân thuộc với việc sử dụng smartphone hàng ngày, nên việc đăng ký xét nghiệm qua website vnkm.yte.gov.vn không có gì khó khăn. Toàn bộ quy trình chỉ diễn ra rất nhanh chóng, chỉ sau vài thao tác chúng tôi có thể đi làm ngay" - Shipper Cao Văn Từ chia sẻ.

Ứng dụng công nghệ trong xét nghiệm cho shipper còn giúp các doanh nghiệp vận tải hiện thực hóa nhu cầu quản lý tự động, trực tuyến tình trạng xét nghiệp của tài xế, vừa giảm chi phí vừa đảm bảo an toàn phòng chống dịch.

Cũng trong giai đoạn bắt đầu trở lại trạng thái bình thường mới, hàng loạt tiểu thương các chợ trên toàn TP. HCM như chợ đầu mối Thủ Đức, Bình Điền; chợ truyền thống Nguyễn Tri Phương, chợ Tân Định, chợ Bến Thành... được xét nghiệm nhanh Covid-19 trên ứng dụng công nghệ ngay tại cổng vào. Với quy định xét nghiệm 3 ngày/lần, hàng trăm tiểu thương và lực lượng lao động, quản lý tại chợ đã tiết kiệm được một khoản lớn chi phí nhờ xét nghiệm miễn phí, từ đó tạo điều kiện cho hoạt động mua bán tại chợ diễn ra an toàn, hiệu quả hơn.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 8.

Ông Nguyễn Tấn Quang Vinh – Giám đốc kinh doanh và tiếp thị Chợ đầu mối nông sản Thủ Đức nhìn nhận sự xuất hiện của trạm xét nghiệm Covid-19 ngay tại chợ này đã mang lại rất nhiều giá trị, lợi ích cho các bên tham gia. "Về phía tiểu thương, người lao động, họ không phải vất vả đến các cơ sở y tế để xếp hàng đợi xét nghiệm Covid-19. Bà con sẽ chủ động thời gian để xét nghiệm ngay tại chợ. Khi có kết quả, người lao động nhận được mã QR code, rất thuận tiện cho việc hoạt động tại chợ", ông nhận xét.

Cầm kết quả xét nghiệm âm tính trên tay, chị Ngọc Hoài, tiểu thương tại chợ Bến Thành không giấu được sự vui mừng: "Nghe tin thành phố chợ sẽ mở cửa trở lại, tôi vừa mừng vừa lo. Tuy nhiên, ban quản lý chợ đã cho thực hiện xét nghiệm toàn bộ tiểu thương và bản thân mình nhận kết quả âm tính ngay lập tức, tôi thật sự yên tâm để bắt đầu lại."

Với những nỗ lực ứng dụng công nghệ, Thủ Đức, Nhà Bè và nhiều quận, huyện của TP. HCM đã từng bước kiểm soát được dịch bệnh và hướng đến mục tiêu trở về trạng thái bình thường mới.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 9.

Chia sẻ cảm xúc lần đầu tiên đi máy bay sau một quãng thời gian quá dài không được di chuyển do dịch bệnh, anh Lê Trần Nam Phi nói: "Tôi vừa kết thúc chuyến bay VJ630 từ TP. HCM đến Đà Nẵng và rất vui khi được về với gia đình. Trải nghiệm lần này mới thấy dịch vụ của Vietjet thật sự rất tốt. Thứ nhất, tôi được xét nghiệm Covid-19 miễn phí, dịch vụ này rất hiếm có so với tất cả các hãng hàng không ở Việt Nam lúc này. Thứ hai, thời đại 4.0 rồi doanh nghiệp áp dụng công nghệ để phục vụ khách hàng, chú tâm đến việc chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho khách hàng như vậy là quá tuyệt vời!"

Từ ngày 10/10/2021, Vietjet mở lại các đường bay kết nối TP Hồ Chí Minh với nhiều địa phương trong cả nước. Cùng với việc tiếp tục các chương trình khuyến mãi, hãng hàng không này vừa quyết định miễn phí xét nghiệm nhanh COVID-19 cho các hành khách khởi hành từ TP Hồ Chí Minh. Để giúp khách hàng hoàn thành nhanh chóng các thủ tục khai báo y tế di chuyển theo mẫu quy định, quản lý các chứng nhận xét nghiệm, tiêm chủng và tìm kiếm các địa chỉ xét nghiệm nhanh miễn phí, Vietjet đã sử dụng Việt Nam Khoẻ Mạnh như một giải pháp tối ưu nhất.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 10.

Bên cạnh đó, một ưu điểm nổi bật được cá nhân và tổ chức đã ứng dụng hệ thống công nghệ y tế Việt Nam Khoẻ Mạnh vào phòng chống, kiểm soát Covid-19 là kết quả sẽ được trả về tự động trên điện thoại hoặc email đã đăng ký, giúp tiết kiệm thời gian, hạn chế tập trung đông người. Với những khu công nghiệp, chế xuất hàng ngàn công nhân, việc ứng dụng công nghệ vào xét nghiệm Covid-19 sẽ giúp quy trình trở nên nhanh gọn hơn, chi phí xét nghiệm cũng được tiết kiệm tối đa cho Khu công nghiệp và chính quyền địa phương. Ngoài ra, giải pháp này còn cho phép doanh nghiệp dễ dàng thao tác cập nhật, lưu trữ kết quả, không còn các công đoạn giấy tờ thủ công.

Là một trong số hàng nghìn công nhân tại khu chế xuất Tân Thuận được xét nghiệm trong những ngày đầu tháng 10, có mặt tại điểm xét nghiệm từ sáng sớm, chị Hồ Thị Bích (quận 7) cho biết công ty chị hoạt động theo phương án "3 tại chỗ" nhưng vẫn phải xét nghiệm định kỳ 3 ngày /lần. Do đó, khi thông tin xét nghiệm ứng dụng công nghệ là chị và mọi người rất hồ hởi. "Phải xét nghiệm thường xuyên mà lại tập trung đông đúc, đợi chờ khá lâu. Nên việc ứng dụng xét nghiệm qua công nghệ này thật sự rất linh hoạt, chứ dịch bệnh vẫn còn nhiều, môi trường khu công nghiệp đông người nên không thể chủ quan được", chị Bích nhận định.

"Hiện nay khu công nghiệp đề cao yếu tố an toàn trong sản xuất, đa dạng, linh động trong xét nghiệm Covid - 19. Do đó, nhiều doanh nghiệp đã tiếp tục triển khai qua hệ thống y tế công nghệ này để thực hiện xét nghiệm", một đại diện đơn vị này thông tin.

Từ giữa tháng 9 đến nay nền tảng y tế công nghệ Việt Nam Khỏe Mạnh đã ghi nhận hàng chục nghìn lượt đăng ký xét nghiệm từ các cá nhân, doanh nghiệp, tổ chức đoàn thể mỗi ngày. Doanh nghiệp, các khu công nghiệp kỳ vọng đây sẽ là công cụ đắc lực hỗ trợ kiểm soát và quản lý toàn diện công nhân/người lao động từ khai báo y tế, đăng ký xuất nhập cảnh, thị thực, quản lý cách ly, truy vết, đăng ký xét nghiệm, tiêm chủng, khai báo di chuyển.

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 11.

Cũng trong khuôn khổ của chương trình, ngày 5/10 vừa qua UBND huyện Nhà Bè đã triển khai xét nghiệm tầm soát SARS-CoV-2 và tiêm chủng cho người dân dựa trên nền tảng công nghệ hiện đại. Anh Nguyễn Bảo Nam, người dân ở 1 chung cư chia sẻ: "Chúng tôi cũng thật sự an tâm hơn với cách tổ chức khoa học, ứng dụng công nghệ của Nhà Bè trong đợt xét nghiệm và tiêm chủng lần này. Chỉ qua vài thao tác đăng ký, kê khai và thực hiện xét nghiệm, tiêm chủng, chúng tôi đã có mã QR Code trả kết quả xét nghiệm âm tính và QR Code chứng thực tiêm ngừa vắc-xin để thuận tiện cho việc đi lại, làm việc trong trạng thái bình thường mới".

Việc triển khai các giải pháp số hóa không chỉ có ý nghĩa trong giai đoạn phòng chống dịch. Thay vào đó, hành vi và thói quen sử dụng công nghệ của người lao động sẽ thay đổi. Doanh nghiệp cũng có cơ sở dữ liệu đa dạng, nhằm quản lý và vận hành tổ chức trong tình hình mới.

Với nền tảng công nghệ tiên tiến và các ưu điểm vượt trội của Việt Nam khỏe mạnh, TS. Trần Quý Tường nhận định: "Theo định hướng của Thủ tướng Chính phủ việc ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin y tế sẽ phải giúp hình thành hệ thống y tế thông minh với ba trụ cột chính: Hệ thống phòng bệnh và chăm sóc sức khỏe thông minh, Hệ thống khám bệnh, chữa bệnh thông minh và Hệ thống quản trị y tế thông minh.

Trong thời gian tới, Bộ Y tế sẽ phối hợp chặt chẽ hơn nữa với các doanh nghiệp, tổ chức, trung tâm nghiên cứu nhằm định hướng phát triển nền tảng Việt Nam Khỏe Mạnh trở thành một hệ sinh thái công nghệ y tế, góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tại Việt Nam, tăng sự tin tưởng của người dân, doanh nghiệp khi sử dụng các dịch vụ y tế, hướng đến nền y tế Việt Nam hiện đại, chất lượng, công bằng, hiệu quả và hội nhập quốc tế".

Từ thành công của Việt Nam Khỏe Mạnh trong phòng chống Covid-19, kỳ vọng về một hệ sinh thái công nghệ y tế - Ảnh 12.
Thanh An
PV
Tuệ Nhật
Theo Trí Thức Trẻ22/10/2021