TS Phạm Hùng Vân: Virus SARS-CoV-2 biến đổi khôn lường, nhưng vẫn có một điều may mắn!

Ngọc Anh |

TS Phạm Hùng Vân: Virus SARS-CoV-2 biến đổi khôn lường, nhưng vẫn có một điều may mắn!
TS Phạm Hùng Vân: Virus SARS-CoV-2 biến đổi khôn lường, nhưng vẫn có một điều may mắn!

Theo TS Phạm Hùng Vân, mặc dù virus SARS-CoV-2 biến đổi khôn lường nhưng đến nay chưa có bằng chứng cho rằng các biến thể mới này làm cho bệnh trầm trọng hơn các chủng cũ. Đó chính là điều may mắn!

Sai sót của virus

Theo TS Phạm Hùng Vân - Chủ tịch hội lâm sàng Vi sinh TP.HCM, trong quá trình nhân bản để tăng sinh và lây lan, bộ gen của virus sẽ có những biến đổi, đặc biệt là những virus có bộ gen là RNA như virus HIV, virus cúm, virus SARS-COV-2, vì các enzyme giúp các virus nhân bản bộ gen RNA của chúng thường hay bị những sai sót khi hoạt động.

Tuy nhiên khác với HIV và virus cúm, các thay đổi trên bộ gen RNA của SARS-COV-2 lại xảy ra ít hơn và chậm hơn, có lẽ là enzyme nhân bản bộ gen RNA của virus này có khả năng sửa sai tốt hơn HIV hay cúm.

TS Phạm Hùng Vân: Virus SARS-CoV-2 biến đổi khôn lường, nhưng vẫn có một điều may mắn! - Ảnh 1.

Virus luôn nhân bản và thay đổi.

Người ta tính là trong 1 tháng nhân bản thì một SARS-COV-2 chỉ có thể xảy ra nhiều nhất là 2 thay đổi trong tổng số 29.903 nucleotide của nó, chậm hơn virus cúm 2 lần và HIV 4 lần.

Khi đó, con virus SARS-COV-2 khó xâm nhập vào tế bào chủ khác nên dần dần con virus này cũng biến mất. Sai sót làm cho con virus phát triển nhanh hơn, về mặt tiến hóa thì con virus trở thành thông thường hơn.

Sự thay đổi chóng mặt của virus

TS Hùng Vân cho biết đến nay, con người luôn luôn đi sau virus, ví dụ điển hình đó là virus cúm. Virus cúm có bộ gen RNA nên nó hay thay đổi mã di truyền, sự biến đổi mã di truyền của con virus làm thay đổi kháng nguyên của virus dần dần.

Vì vậy, virus cúm năm trước khác với virus cúm năm sau nhưng độ khác này chỉ sai sót ít. Chính vì thế, đến nay cúm được coi là cúm mùa với số lượng mắc hàng năm luôn tăng.

Cúm có thể có hai biến đổi, 1 kiểu biến đổi chuyển dịch kháng nguyên. Khi đó bạn mắc cúm năm nay thì sang năm vẫn mắc lại hoặc chích ngừa rồi vẫn bị mắc nhưng không nặng vì trong cơ thể vẫn có kháng thể.

Trường hợp khác virus cúm cũng có thể chuyển đổi kháng nguyên, kháng nguyên thay đổi hoàn toàn do bộ gen thay đổi hoàn toàn, ví dụ như dịch cúm Tây Ban Nha năm 1917-1918 xuất hiện chủng cúm H2N2 là tái tổ hợp của virus cúm người và chim.

TS Phạm Hùng Vân: Virus SARS-CoV-2 biến đổi khôn lường, nhưng vẫn có một điều may mắn! - Ảnh 3.

TS Phạm Hùng Vân.

Với những chủng virus cúm khác hoàn toàn nên gây ra đại dịch lớn do con người không có kháng thể chống chủng cúm mới này nên bệnh cúm trở thành ác tính. Lúc này, cơ thể không có miễn dịch đặc hiệu. Cơ thể phải huy động miễn dịch không đặc hiệu và virus cúm lại nhân bản nhanh nên gây ra các cơn bão cytokine và bệnh nhân tử vong nhiều hơn.

Sau này, cúm cũng có một vài kháng nguyên gây dịch như cúm Hồng Kông, cúm Châu Á. Năm 2012, dịch cúm H1N1 cũng là virus tái tổ hợp cúm người và cúm heo.

Virus cúm luôn có các biến đổi nó làm cho con người khó khăn trong đối phó. Chính vì thế, tổ chức Y tế thế giới (WHO) phải có nhóm theo dõi chuyển đổi kháng nguyên của cúm để giúp các công ty vắc xin sản xuất vắc xin phù hợp mỗi năm để chống lại sự chuyển đổi kháng nguyên của cúm. WHO luôn thận trọng theo dõi cúm kỹ vì sợ các đại dịch cúm xảy ra.

Không chỉ có virus cúm, virus HIV cũng là virus có nhiều biến đổi, nhưng virus này có sự biến đổi đặc biệt để trốn thoát miễn dịch của cơ thể. Virus viêm gan C cũng tương tự, vì thế đến nay chúng ta chưa thể chế tạo được vắc xin ngừa được viêm gan B hay HIV.

Có virus biến đổi nhằm mục tiêu trốn các thuốc đặc hiệu như virus viêm gan B, HIV, virus này tránh được quá trình điều trị. Để đối phó với tình trạng này người ta phải theo dõi tình trạng kháng thuốc của virus và họ đưa ra các giải pháp sử dụng đa thuốc để virus không còn kháng được thuốc.

Đối với virus SARS-COV-2, TS Vân cho rằng, chúng ta đang đối phó với thiên địch, kẻ địch của thiên nhiên và virus SARS-COV-2 biến đổi khôn lường. Nhưng đến ngày hôm nay, chưa có bằng chứng cho rằng virus này gây bệnh nặng hơn. Nhưng đã có bằng chứng virus biến đổi gây bệnh nhanh hơn.

"Virus rất nhỏ nhưng con người luôn đi sau và đi theo nó. Chỉ may mắn virus chưa làm cho bệnh trầm trọng hơn các chủng cũ" – TS Vân nói.

Đọc thêm về:

    Đọc tin mới nhất báo phụ nữ tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email songkhoe@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên