Trẻ con đánh đố: Tại sao có rất nhiều loài động vật nguy hiểm sinh sống ở Úc?

Trang Ly |
Trẻ con đánh đố: Tại sao có rất nhiều loài động vật nguy hiểm sinh sống ở Úc?
Trẻ con đánh đố: Tại sao có rất nhiều loài động vật nguy hiểm sinh sống ở Úc?
Rắn Taipan nội địa - Loài rắn độc nhất nước Úc. Ảnh: Elliot Budd

Lucy, 7 tuổi, tại hạt Kent, Vương quốc Anh hỏi. Người lớn chúng ta định trả lời câu hỏi này như thế nào?

LTS: Với mục đích cung cấp những hiểu biết nhất định về khoa học thường thức, giúp bạn trả lời cho những câu hỏi của con trẻ, chúng tôi mở ra chùm bài "Trẻ con đánh đố". Mang đến những giải đáp khoa học vui về những hiện tượng, sự vật, câu chuyện... thú vị của cuộc sống muôn màu.

Mời bạn đến với kỳ đầu tiên với câu hỏi của 1 em bé 7 tuổi: "Tại sao có rất nhiều loài động vật nguy hiểm sinh sống ở Úc?"

Hãy cùng tìm hiểm vấn đề này nhé!

Có rất nhiều loài động vật nguy hiểm trên thế giới. Một số nguy hiểm vì chúng truyền bệnh, như muỗi gây bệnh sốt rét. Một số khác nguy hiểm vì chúng có nọc độc chết người.

Điều thú vị là Úc (Australia) chỉ có 66 loài có nọc độc, trong khi Mexico có 80 loài và Brazil có 79 loài. Tuy nhiên, Australia lại có những loài có nọc độc gây chết người nhiều nhất, hung dữ và sát thủ nhất. Rắn, sứa hộp, ốc nón cẩm thạch, bạch tuộc vòng xanh và cá đá nằm trong top 10 loài động vật có nọc độc mạnh nhất thế giới và tất cả đều sống ở Úc.

Ấn tượng hơn nữa, Úc là quê hương của 20 trong số 25 loài rắn độc nhất trên thế giới, bao gồm tất cả các loài nằm trong top 11. Loài rắn trên cạn độc nhất thế giới, Taipan nội địa (Oxyuranus microlepidotus) không được tìm thấy ở bất kỳ nơi nào khác trên Trái Đất - ngoài ÚC. Nó còn được gọi là loài rắn hung dữ, và mang đủ lượng nọc độc chỉ trong một nhát cắn để kết liễu 250.000 con chuột một lúc.

Nhưng tại sao nước Úc lại có nhiều loài động vật có nọc độc mạnh như vậy? Theconversation sẽ lý giải câu hỏi này của một em bé 7 tuổi người Anh. Mời bạn theo dõi:

180 TRIỆU NĂM TRƯỚC...

Đầu tiên, chúng ta cần quay ngược lại thời điểm cách đây 180 triệu năm. Vào thời điểm này trong lịch sử, châu Phi, Nam Mỹ, Ấn Độ, Úc và Nam Cực đều được liên kết với nhau (gọi là siêu lục địa). Khối đất này dần dần bị tách ra: Châu Phi và Nam Mỹ tách ra trước, sau đó là Ấn Độ và Madagascar 40 triệu năm. Australia và Nam Cực cuối cùng đã chia cắt khoảng 100 triệu năm trước.

Ngày nay, những con rắn độc được tìm thấy ở tất cả những nơi này - ngoại trừ Nam Cực, nơi quá lạnh để chúng sinh sống. Trên diện tích đất kết hợp ban đầu, người ta cho rằng có một quần thể rắn tổ tiên có nọc độc sống tại siêu lục địa. Dần dần chúng bị tách ra khi các khối đất bị chia cắt.

Trẻ con đánh đố: Tại sao có rất nhiều loài động vật nguy hiểm sinh sống ở Úc? - Ảnh 2.

140 loài rắn trên cạn và 30 loài rắn biển của Úc đều tiến hóa từ một tổ tiên có nọc độc. Ảnh minh họa: Raúl Gómez / Scitechdaily

Trong khi các châu lục khác hiện có một số loại rắn khác nhau, rắn ở Úc hầu như chỉ thuộc về một nhóm, gọi là rắn cạp nia. Đây là một nhóm rắn chuyên tiêm nọc độc cho con mồi từ những chiếc răng nanh rỗng và cố định.

Các lục địa khác có một số tổ tiên có thể có hoặc không có nọc độc, nhưng 140 loài rắn trên cạn và 30 loài rắn biển của Úc đều tiến hóa từ một tổ tiên có nọc độc.

TIẾN HÓA ĐỂ SỐNG

Hãy tưởng tượng một con rắn sử dụng nọc độc để giết con mồi. Nếu tất cả các loài rắn đều có nọc độc giống nhau, chúng sẽ chỉ có thể giết chết con mồi ở một loại hoặc kích thước nhất định. 

Nhưng thường có sự khác biệt về độ mạnh của nọc độc của mỗi loài rắn. Sự đa dạng này giống như cách con người chúng ta có chiều cao khác nhau; hoặc có kích thước bàn chân khác nhau.

Ảnh lần lượt theo chiều kim đồng hồ, từ trái sang: Bạch tuộc vòng xanh, sứa hộp, ốc nón cẩm thạch và cá đá - Những "sát thủ" có nọc độc mạnh top 10 thế giới, đều ở Úc. Ảnh: Internet

Vì vậy, con rắn có nọc độc mạnh hơn một chút sẽ có thể giết con mồi (đa dạng hơn về kích thước) mà các loài rắn khác không thể. Nó sẽ có thể ăn nhiều thức ăn hơn - đủ để tồn tại và sinh sản, truyền nọc độc mạnh sang con cái. Những con rắn này sẽ có khả năng sống sót tốt hơn những con có nọc độc kém mạnh hơn, vì vậy việc có nọc độc mạnh ngày càng trở nên phổ biến. Đây là những gì chúng ta gọi là quá trình tiến hóa.

Vì bữa ăn nào cũng có giá trị, đặc biệt là vì một số loài rắn sống trong môi trường khô nóng, nơi không có nhiều con mồi, nọc độc cần phải cực kỳ hiệu quả để đảm bảo rằng con mồi không trốn thoát hoặc gây hại cho rắn. 

Và khi con mồi phát triển các cách để chống lại tác động của nọc độc, loài rắn buộc phải phát triển các cách để làm cho nọc độc của chúng mạnh hơn nữa.

Có vẻ như Úc có những loài động vật nguy hiểm nhất vì tổ tiên duy nhất của chúng cũng nguy hiểm, mặc dù không mạnh bằng (chúng mạnh dần theo sự tiến hóa để thích nghi với môi trướng sống). 

Tuy nhiên, rất ít động vật Úc thực sự gây ra cái chết cho con người. Vì vậy, mặc dù Úc có nhiều loài động vật có độc chết chóc nhất trên thế giới, nhưng không chắc bạn sẽ bị chúng làm hại, đặc biệt khi chúng chỉ cắn con người khi cảm thấy bị đe dọa.

* Đọc bài cùng tác giả Trang Ly tại đây.

Đọc thêm về:

    Đọc tin tức mới báo tuổi trẻ tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email khampha@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980
      Chính sách bảo mật

      Chat với tư vấn viên