Tiêm kích tàng hình F-35: Từ một sản phẩm “vô dụng” đến máy bay đắt khách nhất

Lê Duy |
Tiêm kích tàng hình F-35: Từ một sản phẩm “vô dụng” đến máy bay đắt khách nhất
Tiêm kích tàng hình F-35: Từ một sản phẩm “vô dụng” đến máy bay đắt khách nhất
Máy bay F-35

Mặc dù gặp rất nhiều chỉ trích về giá thành, hiệu suất chiến đấu cũng như thường xuyên gặp lỗi nhưng F-35 đang trở thành tiêm kích đắt khách nhất mà các đồng minh của Mỹ muốn mua.

Liên tiếp các đơn đặt hàng mới

Mới đây, chính phủ Thụy Sỹ đã thông qua ngân sách mua sắm máy bay chiến đấu mới và hệ thống phòng không hiện đại để bảo vệ nước này trước các mối đe dọa từ trên không trong tương lai. Những vũ khí được chọn là máy bay tiêm kích thế hệ thứ 5 phiên bản dành cho Không quân là F35A và hệ thống phòng không Patriot.

Tiêm kích tàng hình F-35: Từ một sản phẩm “vô dụng” đến máy bay đắt khách nhất - Ảnh 1.

Máy bay F-35A được giới thiệu tại sân bay quân sự Payerne, Thụy Sỹ

Trước đó quân đội Thụy Sỹ đã đánh giá kỹ thuật toàn diện bốn ứng cử viên máy bay chiến đấu mới, bao gồm Eurofighter Typhoon của hãng Airbus do Đức sản xuất, Rafael của hãng vũ khí Pháp Dassault và 2 sản phẩm đến từ Mỹ là Boeing F/A-18E/F Super Hornet và Lockheed Martin F-35A.

F-35A sẽ thay thế các phi đội Northrop F-5E/F Tiger II và Boeing F/A-18 Hornet đã già cỗi của Không quân Thụy Sĩ, cả hai đều được cho là sẽ nghỉ hưu vào năm 2030.

Những chiếc F-35A đầu tiên trong đơn hàng 36 chiếc trị giá 6,53 tỷ USD của Không quân Thụy sỹ dự kiến sẽ được bàn giao vào năm 2025 và hoàn tất vào năm 2030.

Ngoài Thụy Sỹ, một quốc gia châu Âu khác là Ý cũng đang đón chờ những chiếc F-35B đầu tiên trong số 30 chiếc trang bị trên tàu sân bay Cavour của nước này.

Một sản phẩm "vô dụng" nhưng vẫn đắt hàng

Với đơn hàng này, Thụy Sỹ đã trở thành quốc gia thứ 15 đặt mua loại máy bay tiêm kích thế hệ thứ 5 mới nhất của Mỹ.

Theo thông báo của tập đoàn Lockheed Martin, hiện nay đang có 9 quốc gia sở hữu tổng 655 chiếc F-35, số máy bay này đang được triển khai tại 21 căn cứ trên toàn thế giới. Ngoài ra còn có 1.380 phi công và 10.670 nhân viên bảo dưỡng được đào tạo để vận hành và sửa chữa loại máy bay này.

Tiêm kích tàng hình F-35: Từ một sản phẩm “vô dụng” đến máy bay đắt khách nhất - Ảnh 3.

Đã có nhiều quốc gia sở hữu tiêm kích F-35 Lighting II

Những con số kể trên thể hiện thành công rất lớn của loại máy bay thế hệ thứ 5 mới được đưa vào sử dụng từ năm 2015 dù trước đó mẫu máy bay này đã gây ra rất nhiều tranh cãi về chi phí và vận hành, dẫn đến nguy cơ phải dừng sản xuất.

Trước tiên, chiếc F-35 đã bị ép cho quá nhiều nhiệm vụ khi phải thay thế các máy bay F-16 của Không quân, máy bay F/A-18 của Hải quân và cả AV-8B của Thủy quân lục chiến hay thậm chí là yểm trợ mặt đất thay cho máy bay cường kích A-10.

Việc tạo ra một chiếc máy bay tất cả trong một giúp giảm chi phí sản xuất, bảo dưỡng cũng như gánh nặng hậu cần, tuy nhiên nó lại khiến không có công việc nào mà chiếc máy bay này làm được hoàn hảo cả.

Ngoài những tranh cãi về thiết kế thì với 1 chiếc máy bay mới được chế tạo, F-35 cũng gặp rất nhiều lỗi.Tính đến năm 2018, chương trình F-35 bị tìm ra có đến 941 lỗi và nhiều lần tất cả các máy bay F-35 phải ngừng hoạt động do các sự cố ảnh hưởng đến máy bay và phi công.

Chương trình F-35 cũng thường xuyên bị nhắc đến với tư cách là chương trình vũ khí đắt đỏ nhất trong lịch sử Mỹ.

Theo dự tính ban đầu, mỗi chiếc F-35 sẽ có giá khoảng 70 triệu USD/chiếc (xấp xỉ giá một chiếc F-15), tuy nhiên do chậm trễ và các lỗi phát sinh, tới năm 2011 giá thành mỗi chiếc F-35 được ước tính đã lên tới 120-145 triệu USD tùy phiên bản và mới nhất là Thụy Sỹ đã phải chi hơn 6 tỷ USD cho 36 chiếc.

Một trong những vấn đề lớn khác của F-35 là các loại vũ khí được trang bị. Với kích thước nhỏ, khoang chứa vũ khí ẩn trong thân không đủ để chứa lượng vũ khí cần thiết khi giao tranh liên tục, còn nếu trang bị ở chế độ "Quái thú" thì tải trọng vũ khí của F-35 có thể tăng gần gấp 4 lần nhưng nó lại đánh mất khả năng tàng hình, thứ mà khiến nó khác biệt với các loại máy bay đang được bán trên thị trường.

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Anh Nick Harvey đã lên tiếng chỉ trích chương trình phát triển máy bay F-35 của Mỹ và khẳng định:

"Bạn có thể tranh luận với nhau rằng đó là một trong những con voi màu trắng biết bay lớn nhất trong lịch sử... Giờ thì bạn có thể chắc chắn rằng, đây là một chương trình vô dụng nhất trong lịch sử".

Tiêm kích tàng hình F-35: Từ một sản phẩm “vô dụng” đến máy bay đắt khách nhất - Ảnh 5.

Biên đội F-35A

Tất cả những vấn đề trên cũng không thể ngăn cản việc F-35 trở thành loại vũ khí được nhiều quốc gia chọn lựa để nâng cấp lực lượng Không quân của mình.

Nhờ áp dụng các kỹ thuật khoa học quân sự mới nhất, công nghệ tàng hình, khả năng kết nối cao với các hệ thống chỉ huy hiện đại, F-35 vẫn tạo ra sự vượt trội đối với các loại máy bay truyền thống.

Mặt khác, khi không thể tiếp cận loại máy bay gia bảo F-22 của Mỹ, các loại máy bay khác trên thị trường thì đều là những máy bay thế hệ 4, các máy bay thế hệ 5 của Nga và Trung Quốc còn chưa trang bị đủ và có thể bán ra thị trường thì F-35 gần như là sự lựa chọn duy nhất đối với các quốc gia khi muốn tăng cường sức mạnh của lực lượng Không quân trong tương lai dài hơi và loại máy bay này sẽ còn đắt hàng hơn nữa.

Đọc thêm về:

    Đọc tin nhanh về quân sự tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email quansu@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980
      Chính sách bảo mật

      Chat với tư vấn viên