Tiêm kích Su-57 và T-14 Armata Nga sẽ không thể tham chiến phòng thủ Crimea: Khó tin?

Bảo Lam |

Tiêm kích Su-57 và T-14 Armata Nga sẽ không thể tham chiến phòng thủ Crimea: Khó tin?
Tiêm kích Su-57 và T-14 Armata Nga sẽ không thể tham chiến phòng thủ Crimea: Khó tin?
Tiêm kích Su-57. Ảnh minh họa.

Lãnh đạo Tập đoàn Rostec (Nga), ông Sergei Chemezov đã tuyên bố rằng, các doanh nghiệp trong ngành công nghiệp-quốc phòng nước này đang gặp phải khó khăn lớn, không dễ khắc phục.

Tình trạng tài chính "dở khóc dở cười" của ngành CNQP Nga

Lãnh đạo Tập đoàn Rostec (Nga), ông Sergei Chemezov đã tuyên bố rằng, các doanh nghiệp trong ngành công nghiệp-quốc phòng nước này đang gặp phải sự thiếu hụt nguồn vốn khi chế tạo và triển khai sản xuất sản phẩm dân dụng.

"Vì tỷ suất lợi nhuận của các hợp đồng quốc phòng thấp, những đơn vị trong lĩnh vực công nghiệp quốc phòng, khách quan mà nói, không đủ nguồn lực tự có cần thiết để triển khai sản xuất sản phẩm hàng loạt.

Không phải lúc nào cũng tiếp cận được các nguồn vốn vay, do những yêu cầu của các cơ quan quản lý nhà nước và những rủi ro tiềm ẩn về các biện pháp trừng phạt đối với những tổ chức tài chính.

Các dự án dân sự của lĩnh vực công nghiệp quốc phòng không đủ hấp dẫn đối với những nhà đầu tư tư nhân vì thời gian hoàn vốn bất định", ông Chemezov nói.

Khẳng định của lãnh đạo Tập đoàn Rostec về tình trạng tài chính dở khóc dở cười của ngành công nghiệp quốc phòng Nga chính xác tới mức nào?

Theo kênh truyền hình Zvezda TV, "Ngày Tiếp nhận sản phẩm quân sự thống nhất - 29/01/2021" là sự kiện hoành tráng và đáng mong đợi đối với Các lực lượng vũ trang của chúng ta.

Chiếc tiêm kích tàng hình Su-57 sản xuất hàng loạt đầu tiên được bàn giao cho lực lượng Không quân vũ trụ. Chiếc Su-57 thế hệ 5 đầu tiên đã được biên chế về Trung tâm thử nghiệm bay quốc gia của Bộ Quốc phòng.

Tại đây các phi công quân sự và nhân viên kỹ thuật sẽ trải qua khóa đào tạo. Và những ai đã điều khiển được chiếc tiêm kích thế hệ thứ 5 trên bầu trời đều đã đánh giá khả năng điều khiển 'thông minh', vận tốc siêu thanh và khả năng tàng hình khá tốt.

Vào tháng 6/2019, tại Diễn đàn kỹ thuật-quân sự quốc tế Army-2019, Bộ Quốc phòng Nga và Công ty Sukhoi đã ký hợp đồng cung cấp cho Các lực lượng vũ trang Nga 76 tiêm kích Su-57 thế hệ thứ 5 sản xuất hàng loạt. Thời hạn triển khai hợp đồng - đến hết năm 2027.

Trong khuôn khổ bản hợp đồng ký năm 2019, đơn vị sản xuất - nhà máy chế tạo hàng không Komsomolsk-na-Amur sẽ phải bàn giao 2 chiếc tiêm kích Su-57 trong năm 2021.

Không động chạm tới các tính năng kỹ-chiến thuật và tránh những tranh cãi, Su-57 có phải là chiếc tiêm kích thế hệ thứ 5 hay không?

Trong năm 2020, Tập đoàn Lockheed Martin sản xuất tiêm kích F-35, đối thủ cạnh tranh giả định của Su-57, đã cung cấp cho Lầu Năm Góc và các khách hàng nước ngoài 123 thay vì 141 chiếc tiêm kích theo kế hoạch.

Nguyên nhân là do đại dịch Covid-19. Các lực lượng vũ trang Mỹ đã tiếp nhận 74 chiếc máy bay, 31 chiếc khác đã được cung cấp cho các quốc gia thành viên của chương trình chế tạo nó, thêm 18 chiếc - cho các khách hàng nước ngoài.

Tiêm kích Su-57 và T-14 Armata Nga sẽ không thể tham chiến phòng thủ Crimea: Khó tin? - Ảnh 2.

Dây chuyền lắp ráp tiêm kích Su-57 tại Nhà máy chế tạo Máy bay Komsomolsk-on-Amur

Ngành công nghiệp quân sự Mỹ có khả năng sản xuất 150 chiếc tiêm kích thế hệ thứ 5 trong một năm, còn của Nga - chỉ vỏn vẹn có 2 chiếc mà thôi. Trong tương lai, không khó để tính toán, dự kiến sẽ tăng sản lượng Su-57 lên khoảng 10 chiếc/năm.

Xin lưu ý rằng việc tăng số lượng Su-57 lên 76 chiếc là nhờ sự can thiệp trực tiếp của Tổng thống Nga Vladimir Putin.

"Sau khi đạt được thoả thuận với ngành công nghiệp, họ đã giảm gần như 20% giá thành của máy bay, lẫn vũ khí, chúng ta đã có cơ hội để mua nhiều cỗ máy chiến đấu dòng này hơn và, về bản chất, là thế hệ mới", Tổng thống Nga lý giải.

Từ đâu mà họ đã có thể tiếp cận được nguồn lực để giảm giá thành các tiêm kích mới, chúng ta sẽ làm rõ sau.

Còn bây giờ, có thể kết luận rằng ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ năng suất hơn Nga trong việc sản xuất các máy bay chiến đấu. Và tỷ lệ năng suất lao động tương tự đối với các sản phẩm công nghiệp-quân sự khác.

Nạn nhân không chỉ là Su-57 mà còn có cả xe tăng T-14 Armata?

Tạp chí Business Insider (Mỹ) từng nhận định rằng Su-57 là nạn nhân đầu tiên của cuộc khủng hoảng ngân sách, nhưng thực tế không đúng, bởi vì nạn nhân đầu tiên của việc thiếu hụt nguồn lực tài chính của ngân sách nhà nước Nga chính là chiếc xe tăng T-14 Armata.

Vào tháng 7/2018, Phó Thủ tướng Nga Yury Borisov đã tuyên bố rằng các lực lượng vũ trang Nga không cố mua các xe tăng T-14 một cách ồ ạt vì giá thành đắt đỏ của nó mà trước mắt thiên về việc tăng cường tiềm năng chiến đấu của các khí tài quân sự hiện có thông qua quá trình nâng cấp.

Tiêm kích Su-57 và T-14 Armata Nga sẽ không thể tham chiến phòng thủ Crimea: Khó tin? - Ảnh 4.

Xe tăng T-14 Armata.

Về bản chất, Bộ Quốc phòng Nga trên thực tế đã từ chối tiến trình tái vũ trang quân đội, không quân và hạm đội quy mô lớn bằng vũ khí mới từng được lên kế hoạch trước đó. Điều có thể thấy rât rõ là ngành CNQP Nga đang dồn lực nâng cấp ồ ạt các mẫu cũ.

Nga thực sự không đủ nguồn lực để nghiên cứu chế tạo, mua sắm và duy trì các mẫu vũ khí tối tân, mà một loạt trong số đó đúng là vượt trội so với các sản phẩm tương tự của nước ngoài.

Nguyên nhân dẫn tới điều này không chỉ là sự hao mòn ngân sách nhà nước mà đã được quyết định hướng sang các dự án hạ tầng tham vọng. Điều không kém phần quan trọng đó là việc chế tạo và sản xuất khí tài mới đắt đỏ hơn nhiều.

Ví dụ, các ngư lôi chạy điện UET-1 tối tân, mới được biên chế và trang bị cho tàu ngầm điện-diesel Novorossisk theo bản hợp đồng 5 năm, mà kéo dài đến năm 2023 với tổng giá trị là 7,2 tỷ rúp và tổng số ngư lôi đặt hàng là 73 quả.

Có nghĩa là giá thành một quả ngư lôi mới là 100 triệu rúp. Để so sánh: Giá thành chiếc xe tăng T-90 vào khoảng 120 triệu rúp.

Cần phải nói rằng 10 năm trước, cả ngư lôi lẫn xe tăng hay gần như toàn bộ khí tài chiến đấu do lĩnh vực công nghiệp quân sự Nga chế tạo đều có giá thành rẻ hơn nhiều. Cũng là chiếc xe tăng T-90, nhưng chỉ tiêu tốn của ngân sách khoảng 70 triệu rúp.

Việc sản phẩm của ngành công nghiệp quốc phòng Nga tăng giá, cần phải thừa nhận, đang diễn ra với tốc độ phi mã so với tốc độ tăng ngân sách.

Điều này được lý giải, ngoài nhiều lý do, còn vì giá nguyên liệu và năng lượng ở trong nước đồng loạt tăng, cũng như các chi phí hạ tầng và tiện ích. Đương nhiên, có cả nguyên nhân khác nữa.

Ngân sách hao mòn, còn giá các sản phẩm của ngành công nghiệp quốc phòng tăng từng giờ. Bởi vậy, giới quân sự Nga phải từ bỏ không chỉ các tiêm kích và xe tăng tối tân, mà cả việc xây dựng hạm đội đại dương đúng nghĩa.

Thậm chí không cần nói tới những nghiên cứu tiên phong các hệ thống vũ khí tự hành, mà sẽ trở thành "pháo hạm chủ lực" của các cuộc chiến tranh tương lai.

Quân đội Nga có thể sụp đổ nếu không có giải pháp hữu hiệu?

Vì không thể khai thác một cách vô thời hạn những khí tài chiến đấu cũ đã được nâng cấp, thì sau vài thập niên nữa Nga sẽ chỉ còn lại một núi những cỗ xe tăng và máy bay hoen gỉ được sản xuất vào thế kỷ XX và số lượng ít ỏi xe tăng T-14 Armata và tiêm kích Su-57, mà không đủ thậm chí để phòng thủ một cách hiệu quả Crimea.

Bởi vì xu hướng khí tài chiến đấu mới của Nga tăng giá đã và sẽ không biến mất, các lực lượng vũ trang của Nga trong tương lai đơn giản sẽ bị sụp đổ.

Đang và sẽ không có những hi vọng đối với việc xuất khẩu vũ khí của Nga tăng đột phá. Có thể thay đổi tình hình chỉ khi thay đổi cách tư duy của các chuyên gia quản lý trong ngành công nghiệp quốc phòng Nga.

Họ không cần phải ganh đua trong việc ca ngợi những ưu điểm của mình, khi cho rằng các xe tăng và máy bay của Nga là tốt nhất trên thế giới, mà cần phải thực hiện các cuộc cải cách hệ thống và cấu trúc kinh tế.

Một trong những ưu thế cạnh tranh của nền kinh tế Liên Xô là giá nguyên, vật liệu và năng lượng nội địa thấp, trước tiên là các khoản thuế năng lượng. Chỉ điều này mới mang tới cơ hội cho Liên Xô xây dựng và duy trì lực lượng quân đội khổng lồ và sánh ngang với Mỹ.

Mô hình kinh tế "thị trường" hiện nay không thể mang tới cơ hội như vậy trong bất cứ hoàn cảnh nào.

Việc sát nhập thành các tập đoàn quốc phòng quy mô lại không mang tới kết quả như mong muốn, thay vào đó chỉ làm cho nhân sự quản lý giảm đi.

Tiêm kích Su-57 và T-14 Armata Nga sẽ không thể tham chiến phòng thủ Crimea: Khó tin? - Ảnh 6.

Tiêm kích Su-57.

Chỉ có việc sát nhập trong khuôn khổ các đơn vị đa năng tích hợp theo chiều dọc của những doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp quốc phòng, dầu mỏ và năng lượng có thể ngay lập tức làm giảm các chi phí cho nhiên liệu, điện và tiện kích nội ngành và ở đầu ra - đó là giá thành phẩm - có nghĩa là chính các xe tăng và máy bay.

Đó chỉ là một phần của những cuộc cải cách cần thiết không chỉ đối với ngành công nghiệp quốc phòng Nga, mà toàn bộ nền kinh tế, điều mà giới lãnh đạo có tầm ảnh hưởng về công nghiệp quân sự Nga đã tới lúc phải nghĩ đến.

Nhiều khả năng, trên con đường của những chuyển đổi mang tính hệ thống sẽ đề cập tới cả việc thành lập các cụm công nghiệp đa ngành cấp tỉnh mà sẽ kết hợp một cách hài hoà những lợi ích của các ngành và địa phương, khi nhường lại cho Trung ương vai trò trọng tài tối cao và kiến thiết chiến lược quan trọng.

Tuy nhiên, các cuộc cải cách về cấu trúc sẽ không đủ để làm lành mạnh ngành công nghiệp quốc phòng Nga. Ba năm trước, Ngân hàng Trung ương Nga và Cơ quan giám sát tài chính Nga đã công bố những con số khiến người ta phải nản lòng: Hơn 50% các hợp đồng quốc phòng để xảy ra thất thoát.

Những cuộc kiểm tra lĩnh vực công nghiệp quốc phòng Nga của Ngân hàng Trung ương và Cơ quan giám sát tài chính khó có thể mang tới những thay đổi mạnh mẽ, và quá trình tích luỹ ban đầu vẫn tiếp tục diễn ra.

Bởi vậy, thậm chí các cuộc cải cách về cấu trúc mang tính hệ thống của ngành công nghiệp quân sự Nga chỉ có thể mang lại hiệu quả khi kết hợp với cuộc chiến chống tham nhũng và hoạt động phi pháp.

Nếu không thực hiện điều này, ngành công nghiệp quốc phòng Nga sắp tới sẽ biến thành xưởng chuyển sửa chữa nhỏ lẻ và nâng cấp khí tài chiến đấu do Liên Xô sản xuất và xuất xưởng đơn chiếc các sản phẩm mới hiếm có, chỉ đủ để tham gia vào các lễ duyệt binh và trưng bày.

Đọc thêm về:

    Đọc tin nhanh về quân sự tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email quansu@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên