Tên lửa Trường Chinh 5B rơi mất kiểm soát xuống Trái đất vì Trung Quốc không làm như Nga, Mỹ?

Thi Anh |

Tên lửa Trường Chinh 5B rơi mất kiểm soát xuống Trái đất vì Trung Quốc không làm như Nga, Mỹ?
Tên lửa Trường Chinh 5B rơi mất kiểm soát xuống Trái đất vì Trung Quốc không làm như Nga, Mỹ?
Tên lửa Trường Chinh 5B. Ảnh: Xinhua

Theo nhận định của giới chuyên gia, sự cố này đáng ra đã có thể tránh được.

"Lỗ hổng" trong thiết kế của Trường Chinh 5B

Tầng trung tâm của Trường Chinh 5B - tên lửa đẩy chịu trách nhiệm đưa module đầu tiên (Thiên Hòa) của trạm không gian Thiên Cung (Trung Quốc) lên vũ trụ hôm 29/4 từ Văn Xương, Hải Nam, Trung Quốc - đang quay trở lại trái đất và có thể rơi xuống một địa điểm chưa xác định trong tình trạng mất kiểm soát.

Một số chuyên gia lo ngại về nguy cơ vật thể đáp trúng khu vực có dân cư sinh sống bởi dựa trên quỹ đạo hiện thời, các mảnh vỡ của Trường Chinh 5B có khả năng rơi xuống New York, Madrid, Bắc Kinh hoặc Chile, New Zealand.

Theo nhận định của giới chuyên gia, sự cố này đáng ra đã có thể tránh được.

Cụ thể, các nhà sản xuất tên lửa chịu trách nhiệm đảm bảo tình trạng rác tên lửa rơi tự do không xảy ra. Để tránh tên lửa rơi xuống đầu chúng ta, nhà thiên văn học Jonathan McDowell thuộc Trung tâm Thiên văn Đại học Harvard cho biết, tên lửa phải đáp ứng 1 trong 2 tiêu chuẩn sau:

- Tên lửa phải có tầng đẩy để đưa nó vào điểm đáp an toàn ở khu vực biển sau khi nó rơi trở lại khí quyển của Trái đất.

- hoặc... được thiết kế hệ thống ổn định và động cơ có khả năng tái khởi động giúp nó giảm tốc và quay 180 độ đáp xuống biển.

Trường Chinh 5B của Trung Quốc không được thiết kế với những yếu tố nêu trên.

"Vì vậy nó bị bỏ lại trong quỹ đạo theo cách cũ, rơi trở lại một cách không kiểm soát và điều này là rất bất thường hiện nay", McDowell nói.

Mặc dù không phải là những quy định bắt buộc mang tính quốc tế khi chế tạo tên lửa nhưng đây là điều mà nhiều cơ quan không gian khắp thế giới đang áp dụng.

"Khi họ [Trung Quốc] thiết kế, họ đáng ra nên ngừng lại và nghĩ: anh biết đấy, việc này sẽ để lại một khối rác khổng lồ trong quỹ đạo, chúng ta nên thay đổi thiết kế của động cơ", McDowell nói, "Nhưng họ không làm thế".

"Họ cố tình không quan tâm và mặc cho nó rơi trở lại".

"Điều tệ hại là phía Trung Quốc thực sự cẩu thả. Chúng tôi không để cho những thứ nặng hơn 10 tấn rơi khỏi khí quyển một cách mất kiểm soát".

Vật thể này đã bước vào một quỹ đạo tạm thời và có thể sẽ là một trong những mảnh rác vũ trụ lớn nhất rơi trở lại khí quyển một cách mất kiểm soát, ẩn chứa nhiều nguy cơ gây tổn hại cho mặt đất.

Hôm 4/5, phần lõi Trường Chinh 5B xoay quanh Trái Đất 90 phút mỗi vòng với vận tốc khoảng 27.600 km/h, ở độ cao hơn 300 km. Quân đội Mỹ đặt cho nó tên gọi 2021-035B.

SpaceNews cho hay, các quan sát nghiệp dư từ mặt đất cho thấy nó di chuyển bất ổn và mất kiểm soát. Tình trạng này, cùng với tốc độ khiến công tác dự đoán điểm rơi trở nên bất khả thi. Với vận tốc hiện thời, chỉ 1 thay đổi nhỏ trong lộ trình là có thể tạo nên khác biệt lớn trong điểm rơi.

Không phải sự cố đầu tiên

Đây không phải là lần đầu tiên Cơ quan Vũ trụ Quốc gia Trung Quốc (CNSA) gặp những sự cố như vậy.

Năm 2017, trạm không gian Thiên Cung-1 đã rơi trở lại một cách mất kiểm soát và cuối cùng đáp xuống Thái Bình Dương, giữa Australia và Chile.

Bản thân loại tên lửa Trường Chinh 5B cũng gây ra rắc rối vào tháng 5/2020. Một số mảnh vỡ của tên lửa này đã đáp xuống gần bờ Tây châu Phi, trong đó có những mảnh vỡ rơi vào hai ngôi làng ở Cote d'Ivoire, gây thiệt hại về kinh tế, nhà cửa cho người dân.

"Tình hình không khả quan", Jonathan McDowell nói, "Lần trước, khi họ phóng một tên lửa Trường Chinh 5B, có những thanh kim loại lớn và dài bay qua bầu trời, gây hư hại một số công trình ở Bờ biển Ngà".

"Phần lớn đã cháy rụi nhưng có những mảnh kim loại khổng lồ rơi xuống đất. May mắn là không có ai bị thương".

Trung Quốc nói gì?

Mảnh vỡ từ Trường Chinh 5B "đang được theo dõi chặt chẽ" và nhiều khả năng sẽ rơi vào vùng biển quốc tế, SCMP dẫn nguồn tin thân cận với chương trình không gian của Trung Quốc cho hay.

"Trung Quốc theo dõi chặt chẽ chuyển động của mảnh vỡ. Khả năng bị mảnh vỡ rơi trúng thấp hơn nguy cơ bị tai nạn ô tô nhiều", nguồn tin nói nhưng không tiết lộ điểm rơi dự đoán của phía Bắc Kinh.

Vụ phóng tên lửa là một phần trong 11 sứ mệnh đã được dự tính trong công tác xây dựng trạm không gian của Trung Quốc, dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2022. Trạm không gian hình chữ T dự kiến nặng khoảng 60 tấn, nhỏ hơn đáng kể so với Trạm Vũ trụ Quốc tế.

Đây sẽ là bãi đáp và cũng là nơi có khả năng kết nối với một vệ tinh Trung Quốc. Về lý thuyết, nó có thể được mở rộng tới 6 module. Thiên Cung dự kiến là trạm không gian duy nhất hoạt động ở quỹ đạo Trái đất tầm thấp tính tới cuối thập kỷ này.

Đọc thêm về:

    Đọc tin nhanh về quân sự tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên