Vaccine Covid-19 của Trung Quốc mang cơ hội vàng "vặn ngược" tình hình ở Đài Loan: Đài Bắc đứng tim

Nam Anh |

Honduras - đồng minh 80 năm qua của Đài Loan, sắp bầu tổng thống. Ứng cử viên đối lập chính thề sẽ thiết lập quan hệ ngoại giao chặt chẽ với Trung Quốc nếu giành chiến thắng.

Tuyên bố này làm dấy lên nhiều lo ngại cho chính quyền đảo Đài Loan về nguy cơ mất đi đồng minh lâu năm. Mối lo ngày càng tăng khi Honduras, vốn đang ngập trong nợ nần và phải quay cuồng với đại dịch Covid-19, sẵn sàng thay đổi chủ trương để có được vắc xin.

Đứng tim theo dõi cuộc bầu cử từ Honduras

Khi quốc gia châu Mỹ Latinh Honduras chuẩn bị tổ chức bầu cử tổng thống vào tháng 11, đảo Đài Loan nín thở theo dõi sát xao kết quả. Nguyên nhân là do kết quả này có thể quyết định liệu quan hệ lâu năm giữa hai khu vực này có còn nguyên vẹn hay không.

Đài Bắc có lý do để quan ngại về kỳ bầu cử vào ngày 28/11 tới ở Honduras. Một ứng viên tổng thống đầy tiềm năng của đảng đối lập ở nước này, bà Xiomara Castro, đã cam kết sẽ tìm cách thiết lập quan hệ ngoại giao với Trung Quốc Đại lục nếu đắc cử.

Bà Castro là phu nhân của Tổng thống từng bị lật đổ của Honduras Manuel Zelaya, lãnh đạo của đảng cánh tả Tự do và Tái thiết (Libre). Phát biểu trước các phóng viên tại Tegucigalpa hôm 5/9, bà hứa hẹn sẽ "ngay lập tức thiết lập quan hệ ngoại giao và thương mại với Trung Quốc đại lục" nếu giành chiến thắng.

Honduras nằm trong số 15 quốc gia duy trì quan hệ chính thức với đảo Đài Loan, hòn đảo mà Bắc Kinh tuyên bố là một phần lãnh thổ của đang chờ thống nhất, có thể sử dụng vũ lực nếu cần.

Bà Castro cũng cam kết sẽ tìm kiếm một cuộc kiểm toán quốc tế về các khoản nợ cả trong và ngoài nước để điều chỉnh các khoản vay quốc gia, nhưng không nói rõ về các bước đi cụ thể mà bà có thể áp dụng để giải cứu đất nước Trung Mỹ đang chìm trong nợ nần này, bao gồm cả việc liệu bà có tìm kiếm sự giúp đỡ từ Bắc Kinh hay không.

Tờ Bưu điện Hoa Nam buổi sáng (SCMP) cho rằng, nếu bà Castro giành chiến thắng sau cuộc bầu cử tới, điều đó có thể đồng nghĩa với việc chấm dứt 80 năm quan hệ chính thức giữa Đài Bắc và Tegucigalpa, các nhà quan sát cho biết.

Vaccine Covid-19 của Trung Quốc mang cơ hội vàng vặn ngược tình hình ở Đài Loan: Đài Bắc đứng tim - Ảnh 2.

Ứng viên tổng thống đầy tiềm năng của Honduras, Xiomara Castro tuyên bố sẽ thiết lập ngoại giao với Trung Quốc nếu đắc cử.

"Cơ hội vàng" cho Trung Quốc

"Bắc Kinh sẽ không từ bỏ cơ hội có được sự ủng hộ của Honduras, đặc biệt là sau khi Đài Bắc gần đây đã đạt được một bước đột phá ngoại giao bằng cách ký kết thỏa thuận với Lithuania về việc mở văn phòng đại diện với tên gọi Đài Loan", Yen Chen-shen, nhà nghiên cứu tại Học viện Quan hệ Quốc tế của Đại học Chengchi ở Đài Bắc cho biết.

Hồi tháng 7, Đài Bắc thông báo Lithuania đã đồng ý cho phép họ mở văn phòng đại diện với tên gọi Đài Loan, và trở thành quốc gia duy nhất có quan hệ chính thức với Bắc Kinh làm như vậy. Các văn phòng đại diện của Đài Loan tại các nước châu Âu chỉ sử dụng từ "Đài Bắc" thay vì Đài Loan. Bắc Kinh phẫn nộ, trả đũa bằng cách triệu hồi đại sứ ở Vilnius về nước và yêu cầu Lithuania có hành động tương tự.

Đáng chú ý, trong một bài phát biểu hồi tháng 5 trên truyền hình, Tổng thống Honduras Juan Orlando Hernandez từng nói chính phủ của ông sẵn sàng làm "bất cứ điều gì cần thiết để giúp người dân của mình" chống lại đại dịch Covid-19

Tổng thống Hernandez cũng cho biết nước này sẽ mở một văn phòng thương mại ở Trung Quốc Đại lục nếu cần bởi vì "nó mang lại lợi ích tốt nhất cho người dân Honduras".

Vì mục tiêu có thể mua vắc xin

Bày tỏ sự thất vọng trước việc các nước giàu tích trữ vắc xin, Tổng thống Hernandez cho biết ông sẵn sàng làm theo đề nghị của Bắc Kinh và hướng đến một "cầu nối ngoại giao" để mua vắc xin của Trung Quốc.

Đối mặt với tình trạng khan hiếm nguồn cung, Honduras đã cố gắng mua vắc xin Trung Quốc thông qua một đồng minh cũ của Đài Bắc là El Salvador.

Hôm 7/9, Đài Loan cho biết quan hệ với Honduras  vẫn bền chặt, nhưng thừa nhận rằng họ đang theo dõi sát sao kỳ bầu cử Tổng thống sắp tới với sự tham gia của 15 ứng viên, trong đó có bà Castro.

Giám đốc phụ trách các vấn đề Mỹ Latinh và Caribbean của Đài Loan Florencia Hsie cho biết đã nắm được thông tin liên quan về việc này và đang theo dõi chặt chẽ các diễn biến. Bà cho rằng các đặc phái viên của Đài Loan tại Honduras đã liên lạc chặt chẽ với cả các quan chức đảng cầm quyền và đảng đối lập ở Honduras.