PGS Trần Đắc Phu nhắc lại bài học đắt giá của Campuchia, chỉ ra "lỗ hổng" đáng báo động làm lây lan dịch bệnh

Ngọc Minh |
PGS Trần Đắc Phu nhắc lại bài học đắt giá của Campuchia, chỉ ra "lỗ hổng" đáng báo động làm lây lan dịch bệnh
PGS Trần Đắc Phu nhắc lại bài học đắt giá của Campuchia, chỉ ra "lỗ hổng" đáng báo động làm lây lan dịch bệnh

Theo chuyên gia việc cách ly thiếu nghiêm ngặt sẽ tạo ra lỗ hổng hết sức đáng báo động. Và hậu quả sẽ xuất hiện những ca nhiễm trong cộng đồng.

"Lỗ hổng" thiếu nghiêm ngặt khi cách ly

Chiều ngày 2/5, Bộ Y tế công bố 6 ca mắc Covid-19 trong cộng đồng có liên quan tới nhóm chuyên gia người Trung Quốc. Được biết sau khi nhập cảnh, nhóm chuyên gia này được cách ly tập trung từ 9/4 đến 23/4 tại khách sạn Như Nguyệt 2 ở Yên Bái. Mẫu xét nghiệm 3 lần của họ đều cho kết quả âm tính với SARS-CoV-2.

Hết thời gian cách ly nhóm chuyên gia này đã di chuyển tới nhiều tỉnh thành. Đến ngày 25/4, những người này mới quay trở lại khách sạn Bảo Yến, thị xã Nghĩa Lộ. Sau đó, có một chuyên gia sau khi xuất cảnh về Trung Quốc (qua cửa khẩu Hữu Nghị, Lạng Sơn) được phía bạn lấy mẫu xét nghiệm và có kết quả xét nghiệm dương tính với SARS-CoV-2, vào ngày 29/4.

Ngày 29/4, Bộ Y tế cũng đã công bố bệnh nhân 2899 (Hà Nam) sau khi kết thúc quá trình cách lý khi về nhà có triệu chứng, xét nghiệm dương tính với SARS-CoV-2. Bệnh nhân này cũng đã lây cho người thân trong gia đình và một số người ở địa phương khác như: Hà Nội, TP.Hồ Chí Minh, Hưng Yên.

PGS Trần Đắc Phu nhắc lại bài học đắt giá của Campuchia, chỉ ra lỗ hổng đáng báo động làm lây lan dịch bệnh - Ảnh 1.

Quán bar SUNNY nơi có chùm ca bệnh liên quan tới nhóm chuyên gia Trung Quốc.

Trao đổi với phóng viên, PGS Trần Đắc Phu, Nguyên Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng - Bộ Y tế, Cố vấn cao cấp Trung tâm Đáp ứng khẩn cấp các sự kiện y tế công cộng nhận định: "Đối với 2 chùm ca bệnh này chúng ta có thể đặt ra 4 giả thiết: Thứ nhất, có thể bệnh nhân bị lây nhiễm trong khu cách ly. Trên thực tế thời gian qua có một số người bị lây nhiễm trong khu cách ly; Thứ 2 bệnh nhân đã nhiễm bệnh trước khi về nước nhưng thời gian ủ bệnh trên 14 ngày. Trường hợp này rất hiếm gặp nhưng có thể xảy ra; Thứ 3 là do vấn đề lấy mẫu xét nghiệm tại khu cách ly. Có thể bệnh nhân đã nhiễm bệnh trước khi về nước nhưng tại nơi cách ly lấy mẫu xét nghiệm vào ngày thứ 13 thì không cho kết quả dương tính; Thứ 4, các trường hợp này bị lây nhiễm trong cộng đồng".

Theo quy định của Bộ Y tế, người sau cách ly tập trung 14 ngày vẫn phải theo dõi sức khoẻ, hạn chế tiếp xúc để dự phòng nguy cơ bị bỏ sót chưa phát hiện ra mắc bệnh, nếu mắc bệnh thì cũng không lây cho người khác hoặc nếu lây thì sẽ lây nhiễm hẹp dễ truy vết.

"Bộ Y tế đã có quy định cách ly cho chuyên gia và người nhập cảnh cách ly tại khách sạn, đây cũng là hình thức cách ly tập trung và ngay cả cách ly tại nhà cũng có quy định rất chặt chẽ. Trong đó, đã có quy định trách nhiệm của người được cách lý, trách nghiệm của người quản lý, trách nhiệm nhân viên y tế, chính quyền sở tại quản lý khu cách ly.

Về vấn đề chống lây chéo cũng có quy định rất chặt chẽ như: bảo hộ, tiếp xúc, cơ sở vật chất và xử lý rác thải. Nếu tất cả các khu cách ly tuân thủ đúng sẽ không có vấn đề lây chéo bệnh trong khu cách ly.

Đơn cử tại Yên Bái do có "lỗ hổng" không tuân thủ quy trình cách ly đã xảy ra lây nhiễm chéo chuyên gia Ấn Độ cho nhân viên khách sạn. Đối với nhóm chuyên gia Trung Quốc cũng đã không tuân thủ đúng quy định sau cách ly 14 ngày cần phải theo dõi sức khoẻ, hạn chế tiếp xúc thêm 14 ngày. Nhóm người này đã đi khắp nơi lây nhiễm gây ra chùm ca bệnh tại Vĩnh Phúc.

Việc cách ly thiếu nghiêm ngặt sẽ tạo ra lỗ hổng hết sức đáng báo động. Và hậu quả sẽ xuất hiện những ca nhiễm trong cộng đồng. Bài học tại Campuchia là một ví dụ điển hình cho việc không thực hiện nghiêm công tác cách ly tập trung", PGS Trần Đắc Phu nói.

Yên Bái thừa nhận có lỗ hổng trong khâu cách ly

Ông Trần Huy Tuấn - Chủ tịch UBND tỉnh Yên Bái thẳng thắn nhìn nhận trách nhiệm của Ban Chỉ đạo phòng chống Covid-19 trong thời gian qua. Ông Tuấn giao ngành y tế hướng dẫn các địa phương công tác phòng, chống dịch bệnh, chuẩn bị sẵn sàng các tình huống xảy ra; các ngành chức năng đảm bảo chặt chẽ quy trình đón các đoàn chuyên gia về làm việc tại tỉnh Yên Bái.

Thời gian gần đây xuất hiện nhiều biến thể mới của dịch bệnh rất phức tạp, lây lan nhanh, trong khi công tác quản lý người cách ly và sau cách ly của tỉnh còn nhiều lỗ hổng.

Trước câu hỏi có nên tăng số ngày cách ly lên hay không, ông Phu khẳng định: "Việc nâng số ngày cách ly lên 21 ngày hay thậm chí là 28 ngày là không cần thiết. Hiện nay, tất cả các nước trên thế giới và WHO cũng đang khuyến cáo cách ly 14 ngày, số ngày này làm đúng đã đảm bảo an toàn.

Tại Việt Nam sau khi cách ly tập trung về những đối tượng này sẽ tự theo dõi sức khoẻ, hạn chế tiếp xúc và thực hiện các biện pháp phòng bệnh cá nhân. Trong trường hợp sau 14 ngày cách ly tập trung về nơi cư trú chưa phát bệnh hoặc bị lây nhiễm ở đâu đó nhưng nếu làm đúng theo quy định của ngành y tế thì việc lây lan cũng rất khó xảy ra".