"Niềm tự hào Kamala" liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc?

Đại sứ Tôn Sinh Thành |

"Niềm tự hào Kamala" liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc?
"Niềm tự hào Kamala" liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc?

Những thách thức chiến lược do Trung Quốc đặt ra sẽ tiếp tục là cơ sở lâu dài cho mối quan hệ ngày càng chặt chẽ hơn giữa Mỹ và Ấn Độ qua các chính quyền khác nhau.

Trong khi chính sách đối ngoại với Ấn Độ dưới thời Tổng thống Biden có thể có thay đổi so với người tiền nhiệm nhưng những thách thức chiến lược do Trung Quốc đặt ra sẽ tiếp tục là cơ sở lâu dài cho mối quan hệ ngày càng chặt chẽ hơn giữa Mỹ và Ấn.

Niềm tự hào Kamala

Trong khi cả thế giới đổ dồn sự chú ý vào thắng lợi của ông Biden trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ ngày 3/11/2020, thì tin bà Kamala Harris trở thành Phó Tổng thống Mỹ lại nóng hơn nhiều tại Ấn Độ. Người dân Tamil Nadu, một bang miền Nam Ấn Độ, quê hương của bà Kamala Harris, đã đổ ra đường, bắn pháo hoa và vào đền thắp đèn cầu nguyện để ăn mừng. Nhiều người họ hàng của bà Kamala tại Ấn Độ thậm chí còn nói họ sẽ bay sang Mỹ để dự lễ nhận chức của bà ngày 20/1.

Từ New Delhi, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã gửi điện chúc mừng thắng lợi của ông Biden, nhưng đồng thời nhắc tới bà Kamala Harris như một niềm tự hào lớn lao cho những người gốc Ấn.

Niềm tự hào Kamala liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc? - Ảnh 1.

Ngay cả Lãnh đạo đảng Quốc đại đối lập Rahul Gandhi cũng viết trên Twitter bày tỏ vui mừng về một người Ấn đầu tiên trở thành Phó Tổng thống Mỹ. Tràn ngập trên trang nhất của các báo tại Ấn Độ là tin thắng lợi của cặp Biden-Harris. Tờ Tin nhanh Chủ Nhật của Ấn Độ thì giật tít "Cuối cùng, Harris đã làm nên lịch sử".

Tuy nhiên, đằng sau những sự náo nhiệt về một Phó Tổng thống Mỹ gốc Ấn đầu tiên, thì những quan tâm hơn bình thường của Ấn Độ đối với cuộc bầu cử ở Mỹ chính là do những tác động sâu sắc của nó tới tương lai của mối quan hệ Ấn – Mỹ, được coi là mối quan hệ vô cùng quan trọng đối với Ấn Độ trong bối cảnh Trung Quốc đã trở thành một thách thức lớn.

Kamala Devi Harris sinh năm 1964 tại Oakland, bang California, nhưng Mẹ của bà là một người Ấn di cư sang Mỹ năm 1960 để theo học tiến sĩ ngành nội tiết học tại Đại học UC Berkeley. Cha bà cũng là một người nhập cư từ Jamaica năm 1961 để học kinh tế tại UC Berkeley.

Kamala Devi Harris tốt nghiệp trường Luật thuộc Viện Đại học California. Bà từng là luật sư, Tổng chưởng lý bang California và trở thành Thượng nghị sĩ cho tiểu bang California từ năm 2017.

Ngày 21/1/2019, Harris tuyên bố ứng cử Tổng thống Hoa Kỳ trong cuộc bầu cử năm 2020 và ngay lập tức đã đạt kỷ lục về số tiền quyên góp và số người ủng hộ ở California. Tuy nhiên, sau nhiều cuộc tranh luận căng thẳng trong nội bộ của đảng Dân chủ, ngày 3/12/2019, Harris rút khỏi cuộc đua trở thành ứng cử viên của đảng Dân chủ cho chức Tổng thống Hoa Kỳ.

Vượt qua 3 ứng cử viên khác, Harris được Biden chọn làm Phó Tổng thống nhờ khả năng trí tuệ, tính cách mạnh mẽ và hiểu biết chính trị và đặc biệt là ảnh hưởng của bà trong những người da màu ở Mỹ. Kamala Devi Harris từng là phụ nữ gốc Nam Á đầu tiên được bầu vào Thượng viện Mỹ và từ 3/11/2020, là người da màu đầu tiên, người gốc Ấn đầu tiên và là người phụ nữ đầu tiên trở thành Phó tổng thống Mỹ. Năm 2013 Harris đã được báo Times đưa vào danh sách 100 người có ảnh hưởng nhất trên thế giới.

Kamala Devi Harris với quan hệ Ấn-Mỹ

Phần lớn các Phó Tổng thống Mỹ chỉ là cái bóng của Tổng thống, nhưng Kamala Harris thì có thể sẽ rất khác. Mặc dù mang cả 2 dòng máu Ấn Độ và Châu Phi, Harris dường như nhắc tới nhiều hơn tới những giá trị của người Mẹ Ấn Độ.

Harris từ bé đã tham gia các hoạt động tôn giáo ở một đền thờ Ấn Độ giáo tại California. Bà cũng thỉnh thoảng thăm gia họ hàng ở Tamil Nadu, Ấn Độ. Harris rất thích đồ ăn cũng như văn hóa Ấn Độ. Trong một số bài phát biểu tranh cử, bà nhắc tới ông ngoại P.V. Gopalan đã truyền cảm hứng cho bà bằng những câu chuyện về cuộc đấu tranh giành độc lập của Ấn Độ.

Với tình cảm như vây, việc Harris làm Phó Tổng thống sẽ có ảnh hưởng tích cực tới mối quan hệ giữa Mỹ và Ấn Độ, ít nhất là mối quan hệ nhân dân.

Là Phó tổng thống, bà Harris cũng đồng thời sẽ là Chủ tịch Thượng viện. Ở vai trò nay, bà sẽ đóng vai trò quyết định, nếu có sự chia rẽ 50/50 tại Thượng viện. Tại đây, quan điểm của bà ủng hộ chủ nghĩa đa phương và vai trò lãnh đạo của Mỹ đối với các vấn đề toàn cầu như phát triển bền vững, biến đổi khí hậu và chống dịch Covid-19 sẽ có ảnh hưởng nhất định trong Chính sách đối ngoại của Mỹ, bên cạnh vai trò của Ngoại trưởng và Cố vấn An ninh Quốc gia.

Trong chiến dịch tranh cử của mình, cặp Biden-Harris với mục đích tranh thủ phiếu của cộng đồng người Mỹ gốc Ấn đã hứa tăng cường quan hệ Mỹ-Ấn, nhất là trong lĩnh vực an ninh – chiến lược, hứa ủng hộ Ấn Độ trở thành Ủy viên thường trực Hội đồng bảo an Liên hợp quốc và chống khủng bố xuyên biên giới.

Niềm tự hào Kamala liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc? - Ảnh 2.

"Ấn Độ Dương - TBD tự do rộng mở"
sang "Ấn Độ Dương - TBD
an ninh và thịnh vượng"

Ngoài nhân tố tích cực Kamala Devi Harris đối với quan hệ Ấn-Mỹ như trên, Ấn Độ vẫn hồi hộp chờ đợi xem chính quyền Biden-Harris sẽ thay đổi chính sách đối ngoại như thế nào. Cho dù ưu tiên hàng đầu hiện nay là chống dịch Covid-19, phục hồi kinh tế và hòa giải các mâu thuẫn xã hội, chính quyền Biden-Harris sẽ phải có những điều chỉnh trong chính sách đối ngoại, theo hướng sẽ chú ý hơn tới quan hệ với các nước đồng minh, quay lại Hiệp ước Paris về khí hậu, linh hoạt hơn trong vấn đề Iran, vấn đề nhập cư.

Đặc biệt, Ấn Độ sẽ phải quan tâm liệu Chính quyền Biden-Harris có còn ưu tiên khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương nữa hay không.

So với chính quyền Trump, Biden có vẻ quan tâm hơn đối với Châu Âu và xử lý quan hệ với Nga hơn. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là ông Biden sẽ không còn ưu tiên Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương bởi vì dưới chính quyền Obama, chính ông Biden đã từng đóng vai trò quan trọng trong việc triển khai Chính sách xoay trục về Châu Á.

Việc ông Biden mới đây bổ nhiệm cựu Đại sứ Mỹ tại Ấn Độ Kurt M. Campbell làm Điều phối viên Ấn Độ dương - Thái Bình dương, khẳng định thêm chính sách tiếp tục chiến lược Ấn Độ dương - Thái Bình dương của Mỹ.

Mục tiêu chính sách của Biden đối với Ấn Độ dương - Thái Bình dương nhằm đối phó với sự nổi lên của Trung Quốc sẽ không thay đổi. Biden cũng khó có thể quay trở lại chính sách can dự với Trung Quốc.

Niềm tự hào Kamala liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc? - Ảnh 3.

Jake Sullivan, Cố vấn an ninh quốc gia mới được ông Biden bổ nhiệm, đã kêu gọi tăng cường các hoạt động tự do hàng hải (FONOP) tại Biển Đông như một biện pháp chống lại những hành động hiếu chiến của Trung Quốc trong khu vực. Ông cũng nói Mỹ nên dành thêm nguồn lực và phương tiện cho các FONOP ở Biển Đông. Như vậy, Biden sẵn sàng đối đầu với Trung Quốc quyết liệt không kém Trump.

Tuy nhiên, Biden có thể sẽ có điều chỉnh nhỏ về tên gọi của Chiến lược Ấn Độ dương - Thái Bình dương từ "Ấn Độ dương - Thái Bình dương tự do - rộng mở" sang "Ấn Độ dương - Thái Bình dương an ninh và thịnh vượng".

Điều này đã được Biden nhắc tới ít nhất 4 lần trong đàm thoại của ông Biden với Thủ tướng Úc Scott Morrison, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, và Thủ tướng Nhật Suga Yoshihide. Với điều chỉnh này, Biden có thể muốn tranh thủ sự ủng hộ rộng rãi hơn, nhất là từ phía các nước Đông Nam Á đối với chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình dương của Mỹ, bởi họ coi "an ninh và thịnh vượng" quan trọng hơn "tự do và rộng mở".

Biden sẽ củng cố lại quan hệ đồng minh nhằm khuyên khích hợp tác khu vực trong các lĩnh vực kinh tế, công nghệ, phát triển, quản trị, và an ninh nhằm tăng cường trật tự khu vực và khả năng chống chọi trước sự hiếu chiến của Trung Quốc. Biden do vậy nhiều khả năng sẽ củng cố hơn nữa mạng lưới hợp tác an ninh như Bộ Tứ Kim cương.

Trong một bài viết gần đây tại viện Brookings, ông Campbell cho rằng nhiệm vụ của Mỹ là phải phối hợp các quan điểm về Ấn Độ dương - Thái Bình dương của Châu Âu và các nước trong khu vực trước thách thức của Trung Quốc. Ông cũng đề nghị Mỹ phải linh hoạt và sáng tạo hơn trong việc xây dựng các quan hệ đối tác khi tập trung vào khu vực Châu Á hơn.

Ông đề xuất liên minh D-10 gồm các nước G7 cộng với Úc, Ấn Độ và Hàn Quốc. Trong lĩnh vực kinh tế, trong bối cảnh phải đứng ngoài cả Hiệp định Kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) và Hiệp định toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình dương (CPTPP), chưa rõ ông Biden có thể làm gì, nhằm giúp các nước trong khu vực củng cố chuỗi cung ứng và giảm phụ thuộc kinh tế vào Trung Quốc, nhưng khả năng Mỹ quay trở lại với CPTPP là không thể loại trừ. Tất cả những động thái mới trên đây của chính quyền Biden - Harris đều sẽ tác động tới vai trò và vị thế của Ấn Độ.

Chính sách của chính quyền Biden-Harris
đối với Ấn Độ có thể tốt hơn
thời Donald Trump

Ấn Độ hy vọng quan hệ Mỹ-Ấn dưới Chính quyền Biden - Harris sẽ cơ bản không thay đổi. Có nhiều lý do cho hy vọng này, trước hết là sự đồng thuận cao ở Washinton rằng New Delhi là đối tác cùng chí hướng của Mỹ trong chiến lược ngăn chặn Trung Quốc. Quan hệ với Ấn Độ cũng là một trong số ít vấn đề mà Trump và Biden có sự song trùng và cả hai đều coi trọng tầm quan trọng chiến lược của quan hệ Ấn - Mỹ. Hơn nữa, quan hệ với Ấn Độ không có gì là lạ đối với cặp lãnh đạo Biden-Harris. Người ta còn nhớ với tư cách Chủ tịch Uỷ ban đối ngoại Thương viện Mỹ đầu những năm 2000, ông Biden chính là người đã thúc giục Tổng thống G. Bush bỏ cấm vận đối với Ấn Độ và sau đó ký thỏa thuận hạt nhân với Ấn Độ.

Dưới thời Obama, khi ông Biden làm Phó Tổng thống, thì Ấn Độ đã trở thành đối tác quốc phòng chủ chốt của Mỹ, nhờ đó Ấn Độ có thể mua được nhiều thiết bị quân sự công nghệ cao và nhạy cảm của Mỹ.

Niềm tự hào Kamala liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc? - Ảnh 4.

Khả năng điều chỉnh của chính quyền Biden-Harris trong quan hệ với Ấn Độ nếu có sẽ là mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực hơn, bao gồm quản trị, môi trường và sức khỏe, chứ không chỉ tập trung vào quan hệ an ninh - quốc phòng như chính quyền Trump.

Ấn Độ cũng hy vọng hai nước sẽ có nhiều điểm song trùng hơn là khác biệt nếu chính quyền của đảng Dân chủ Mỹ có thái độ hợp lý hơn và xem xét lại những chính sách không có lợi cho Ấn Độ của chính quyền Trump trước đây như đánh thuế vào hàng hóa của Ấn Độ, hủy bỏ chế độ ưu đãi thương mại GSP cho Ấn Độ, hạn chế visa cho kỹ sư phần mềm Ấn Độ, ngăn cản Ấn Độ mua dầu của Iran và Venezuela, và mua tên lửa S-400 của Nga, đổ lỗi cho Ấn Độ cùng Trung Quốc không đóng góp vào Quĩ khí hậu xanh khiến Mỹ phải rút khỏi Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu. Trong số các vấn đề này, thì điều duy nhất ông Biden đã hứa khi tranh cử là sẽ cải thiện việc cấp visa H-1B cho kỹ sư Ấn Độ sang làm việc tại Mỹ.

Tuy nhiên, các chuyên gia quan hệ quốc tế cho rằng có thể Ấn Độ có thể sẽ phải lo lắng vì Biden-Harris sẽ cứng rắn hơn với Ấn Độ trong vấn đề nhân quyền. Nếu trước đây chính quyền Trump im lặng trước các vấn đề nội bộ Ấn Độ như vấn đề người Hồi giáo hay Kashmir thì có lẽ ông Biden và bà Harris sẽ có có thái độ gay gắt hơn đối với vấn đề này. Những người thân của Harris nói rằng bà có tính cách rất mạnh mẽ và sẽ rất quyết liệt bảo vệ nhân quyền.

Bất chấp khả năng Mỹ dưới chính quyền Biden - Harris sẽ quan tâm hơn vấn đề nhân quyền, Ấn Độ vẫn hy vọng quan hệ hai nước không bị trệch đường ray và tiếp tục phát triển, thâm chí tốt hơn so với thời Donald Trump.

Những thách thức chiến lược do Trung Quốc đặt ra sẽ tiếp tục là cơ sở lâu dài cho mối quan hệ ngày càng chặt chẽ hơn giữa Mỹ và Ấn Độ qua các chính quyền khác nhau.

Niềm tự hào Kamala liệu có thể giúp Ấn Độ trỗi dậy hùng mạnh bên cạnh Trung Quốc? - Ảnh 5.

Khi Kamala Harris tuyên thệ với tư cách là Phó Tổng thống, bà sẽ đại diện cho rất nhiều điều đầu tiên: nữ Phó Tổng thống đầu tiên, nữ Phó Tổng thống da màu đầu tiên, nữ Phó Tổng thống gốc Ấn đầu tiên. Nhưng có một điều đặc biệt nữa: gia đình "đa dạng" của bà.

Bà Harris là con gái của một người nhập cư gốc Ấn và gốc Jamaica, được nuôi dạy cùng với thực hành tôn giáo đạo Thiên Chúa và đạo Hindu. Trong bài diễn văn tại Đại hội đảng Dân chủ hồi tháng 8, bà Harris đã nói về mẹ bà, một người nhập cư đã đến California với ước mơ trở thành một nhà nghiên cứu bệnh ung thư, người đã nuôi dạy bà Kamala và chị gái Maya sau khi cha và mẹ bà ly hôn.

Bà kết hôn ở độ tuổi 40, cao hơn độ tuổi kết hôn trung bình lần đầu của phụ nữ ở Mỹ. Chồng bà, ông Doug Emhoff là một người da trắng, gốc Do Thái.

Ông Doug Emhoff, đã ly dị, có 2 con - Cole và Ella - với người vợ trước. Bà Harris không sinh con. Bà thường nói rằng làm mẹ của 2 người con ông Emhoff là vai trò ý nghĩa nhất với bà.

Đọc thêm về:

    Đọc báo, xem tin nóng thế giới nhanh nhất tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên