Trao Ukraine niềm tin, ông Biden đang đi vào "vết xe đổ" của thời George W. Bush về Gruzia?

Hồng Anh |

Trao Ukraine niềm tin, ông Biden đang đi vào "vết xe đổ" của thời George W. Bush về Gruzia?
Trao Ukraine niềm tin, ông Biden đang đi vào "vết xe đổ" của thời George W. Bush về Gruzia?
Tổng thống Ukraine Zelensky và Tổng thống Mỹ Biden. Ảnh: 112 Ukraine

Theo một bài bình luận trên tạp chí The National Interest, chính sách về Ukraine của chính quyền Biden có điểm tương đồng với một chính sách "sai lầm" thời George W. Bush.

Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đang cố gắng đảm bảo với Ukraine rằng Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đều ủng hộ Kiev trong cuộc xung đột ngày càng leo thang giữa nước này với Nga và với phe ly khai do Nga "hậu thuẫn", học giả Ted Galen Carpenter từ Viện nghiên cứu Cato bình luận trong một bài viết đăng trên tạp chí The National Interest (Mỹ).

Thông cáo báo chí của Nhà Trắng hôm 2/4 vừa qua cho biết, trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Ukraine Volodymyr Zelensky, Tổng thống Biden đã khẳng định "lập trường kiên định của Mỹ là ủng hộ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine trước những động thái gây hấn liên tục của Nga ở Donbass và Crimea".

Tương tự, các quan chức cấp cao khác của chính quyền Biden như Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin và Ngoại trưởng Antony Blinken cũng khẳng định điều này.

Vốn dĩ một phát ngôn mang tính chất đối đầu như vậy đã đủ rắc rối, nhưng điều đặc biệt là nó được đưa ra trong bối cảnh sau cuộc đụng độ vũ trang giữa quân đội chính phủ Ukraine và lực lượng ly khai ở Donbass.

Để đối phó với cuộc giao tranh mới, Nga đã điều động thêm lực lượng đến biên giới với Ukraine. Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cũng đưa ra cảnh báo rằng nếu Kiev khơi mào một cuộc chiến mới ở vùng Donbas, động thái đó sẽ "hủy hoại" Ukraine.

Trong khi đó, Ukraine thông báo rằng quân đội nước này sẽ tham gia tập trận chung với NATO vào mùa hè năm nay. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cảnh báo rằng bất kỳ hoạt động triển khai quân đội nào của NATO tới Ukraine sẽ buộc Nga phải thực hiện "các biện pháp bổ sung để đảm bảo an ninh của chính mình."

Trao Ukraine niềm tin, ông Biden đang đi vào vết xe đổ của thời George W. Bush về Gruzia? - Ảnh 2.

Trong cuộc điện đàm gần đây với người đồng cấp Ukraine Zelensky, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã khẳng định "lập trường kiên định của Mỹ là ủng hộ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine trước những động thái gây hấn liên tục của Nga ở Donbass và Crimea". Ảnh: Reuters

Bình mới, rượu cũ

Tác giả Carpenter nhận định rằng chính quyền Biden đang có nguy cơ lặp lại chính sách tai hại của cựu Tổng thống Mỹ George W. Bush - cụ thể là ông Bush đã động viên Tổng thống Gruzia vào thời điểm đó là ông Mikheil Saakashvili tin rằng Gruzia là một đồng minh có giá trị của Mỹ, và Mỹ-NATO sẽ đến giải cứu Gruzia nếu nước này bị kéo vào một cuộc xung đột vũ trang với Nga.

Thực tế, Saakashvili có mọi lý do để kết luận rằng ông nhận được sự ủng hộ vững chắc của Washington. Chính quyền Bush đã cung cấp số vũ khí trị giá hàng triệu USD cho Tbilisi, và thậm chí còn huấn luyện cho quân đội Gruzia.

Ông Bush và các quan chức khác đã hết lời ca ngợi Saakashvili và cuộc cách mạng dân chủ của Gruzia. Trong bài phát biểu hồi tháng 5/2005 tại Tbilisi, ông Bush đã ca ngợi Gruzia là "ngọn hải đăng của tự do" và ca ngợi các nhà dân chủ tự phong của đất nước đó vì đã tạo ra khuôn mẫu cho các "cuộc cách mạng màu" khác.

Hơn thế, ông Bush còn nói rằng người Gruzia xứng đáng được ghi nhận đặc biệt: "Sự can đảm của các bạn đang truyền cảm hứng cho những nhà cải cách dân chủ và gửi đi một thông điệp vang vọng khắp thế giới: Tự do sẽ là tương lai của mọi quốc gia và mọi người dân trên Trái đất."

Vị cựu Tổng thống Mỹ tuyên bố rằng chính Gruzia đã "xây dựng một xã hội dân chủ, nơi các quyền của người thiểu số được tôn trọng; nơi báo chí tự do phát triển mạnh mẽ; nơi hoan nghênh một phe đối lập mạnh mẽ và nơi đạt được sự thống nhất thông qua hòa bình" - nhưng đây là một tuyên bố sai lầm, theo học giả Carpenter.

Chính quyền Bush cũng đã thúc giục các đồng minh NATO chấp thuận cho Gruzia (và Ukraine) trở thành thành viên của Liên minh. Mặc dù kế hoạch này đã bị hoãn lại do sự phản đối của Pháp và Đức, nhưng điều này đã đủ khiến ông Saakashvili tin rằng NATO sẽ đối đầu quân sự với Nga trong bất kỳ cuộc đọ sức nào giữa Moskva và Tbilisi.

Vào tháng 8/2008, ông Saakashvili đã phát động một cuộc tấn công quân sự để giành lại quyền kiểm soát một khu vực ly khai, Nam Ossetia, vốn được lực lượng gìn giữ hòa bình Nga bảo vệ kể từ đầu thập niên 1990. Cuộc tấn công của Saakashvili đã gây thương vong cho lực lượng gìn giữ hòa bình của Nga, khiến Moskva đáp trả bằng một cuộc phản công quy mô toàn diện.

Gruzia vốn nuôi hy vọng rằng Mỹ sẽ giúp đỡ, nhưng hy vọng ấy đã vỡ tan sau cuộc điện đàm của hai ông Bush - Saakashvili. Mặc dù vẫn cam kết bằng lời nói, nhưng Mỹ và các đồng minh châu Âu không sẵn sàng mạo hiểm đối đầu với nguy hiểm và không hỗ trợ quân sự cho Gruzia. Cuối cùng, ông Saakashvili phải chấp nhận một hiệp định hòa bình với Nga về Nam Ossetia và một khu vực ly khai khác.

Trao Ukraine niềm tin, ông Biden đang đi vào vết xe đổ của thời George W. Bush về Gruzia? - Ảnh 4.

Cựu Tổng thống Gruzia Mikheil Saakashvili (trái) và cựu Tổng thống Mỹ George W. Bush. Ảnh: AP

Chính quyền Biden nên cân nhắc lại chính sách về Ukraine

Nhìn lại chính sách về Gruzia thời chính quyền George W. Bush, có thể thấy chính sách của chính quyền Biden về Ukraine hiện nay có nhiều điểm tương đồng và đáng báo động. Trong nhiều năm nay, Nga đã liên tục cảnh cáo phương Tây đừng vượt qua làn ranh đỏ về Ukraine.

Vậy mà chính quyền Biden dường như vẫn có ý định đi vào "vết xe đổ" của chính quyền Bush. Tác giả Carpenter cho biết, có thể dự đoán trước hai kịch bản từ cách tiếp cận này: một kịch bản xấu, và một kịch bản khủng khiếp.

Kịch bản "xầu" và có khả năng cao sẽ xảy ra là kịch bản Gruzia lặp lại - quốc gia được Washington hứa hẹn hậu thuẫn sẽ chịu thất bại quân sự, bị sỉ nhục khi đối đầu với Nga vì Washington quyết định không mạo hiểm.

Nhưng có một kịch bản thậm chí còn tồi tệ hơn thế - đó là việc chính quyền Biden cho rằng họ cần phải tôn trọng cam kết ngầm đối với an ninh của Ukraine và trực tiếp dùng vũ lực can dự vào cuộc đối đầu giữa Nga và Ukraine. Đó sẽ là sự điên rồ cuối cùng, theo ông Carpenter, vì nó có nguy cơ dẫn đến chiến tranh hạt nhân. Vì lý do này, chính quyền Biden cần khẩn trương xem xét lại chính sách Ukraine của mình, tác giả bài viết kết luận./.

(Theo National Interest)

Thăm dò ý kiến

Theo bạn, một cuộc chiến mới có khả năng nổ ra ở Donbass hay không?

Bạn có thể chọn 1 mục. Bình chọn của bạn sẽ được công khai.

Đọc thêm về:

    Đọc báo VN nhanh nhất, xem tin thế giới mới nhất tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên