Montenegro rơi vào bẫy nợ của Trung Quốc: Không có tiền để trả thì phải trả bằng đất!

An An |

Montenegro rơi vào bẫy nợ của Trung Quốc: Không có tiền để trả thì phải trả bằng đất!
Montenegro rơi vào bẫy nợ của Trung Quốc: Không có tiền để trả thì phải trả bằng đất!
Ảnh minh họa

EU đã từ chối lời giúp Montenegro trả nợ cho TQ, điều này có thể khiến quốc gia Balkan nhỏ bé phải dùng đất đai làm tài sản thế chấp nếu không thể trả khoản nợ đầu tiên cho TQ.

Gia tăng gánh nặng nợ nần

Cộng hòa Montenegro là trọng điểm để Trung Quốc thúc đẩy các dự án Vành đai và Con đường ở Trung và Đông Âu. Tuy nhiên, quốc gia Balkan này không chỉ gánh những khoản nợ chồng chất của Trung Quốc, mà thiệt hại nặng nề do đại dịch Covid-19 gây ra đã khiến điều kiện kinh tế và tài chính của đất nước trở nên tồi tệ hơn.

Gần đây nước này đã yêu cầu Liên minh châu Âu (EU) trả giúp khoản nợ khoảng 1 tỷ USD mà Trung Quốc cho vay. Tuy nhiên, EU đã tuyên bố từ chối và nhấn mạnh họ cảm thấy bất an trước hậu quả của đầu tư Trung Quốc vào khu vực này.

Nền kinh tế của Cộng hòa Montenegro chủ yếu phụ thuộc vào ngành dịch vụ, đặc biệt là du lịch. Tuy nhiên, dịch bệnh đã ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế địa phương khiến thu nhập hiện tại của người dân suy giảm và nguy cơ lạm phát tăng cao. Để tăng thu ngân sách, nội các chính phủ mới của Montenegro mới đây đã quyết định tăng thuế đối với các mặt hàng như thuốc lá và nước ngọt có ga. Tình hình kinh tế và tài chính xấu đi khiến Montenegro cảm thấy gánh nặng nợ nần của Trung Quốc ngày càng nặng nề hơn.

Thực tế từ hồi năm 2014, trước tình hình suy thoái của kinh tế bản địa, Trung Quốc đã chớp thời cơ ký thỏa thuận cho vay với Cộng hòa Montenegro để giúp xây dựng một đoạn đường cao tốc ngắn từ Barr, thuộc thành phố cảng Adriatic ở Montenegro đến Belgrade, thủ đô của Serbia.

Đây được coi là dự án trọng điểm trong việc thúc đẩy Sáng kiến ​​Vành đai và Con đường ở Balkan và cơ chế Trung Quốc-Trung và Đông Âu 17 + 1. Khi một số quốc gia Đông Âu hiện đang mất dần sự nhiệt tình đối với cơ chế 17 + 1, họ bắt đầu chỉ trích và đặt câu hỏi, thậm chí có ý định rút lui, thì số phận tương lai của dự án xây dựng đường cao tốc của Trung Quốc ở Montenegro lại ngày càng thu hút nhiều sự chú ý hơn từ tất cả các bên.

Chính phủ mới không hài lòng với công ty Trung Quốc

Địa hình đồi núi của Montenegro khiến chi phí xây dựng mỗi km đường tại địa phương trở nên tốn chi phí nhất trong các công trình xây dựng đường ở châu Âu. Trang tin Doanh nghiệp Châu Âu Mới có trụ sở tại Berlin cho biết, nội các mới của chính phủ Montenegro đã quyết định khởi kiện Công ty Công trình Cầu đường Trung Quốc, đơn vị chịu trách nhiệm xây dựng đường.

Montenegro rơi vào bẫy nợ của Trung Quốc: Không có tiền để trả thì phải trả bằng đất! - Ảnh 1.

Một chiếc xe tải chạy dọc theo đoạn đầu tiên của đường cao tốc nối thành phố Bar trên bờ biển Adriatic của Montenegro với nước láng giềng Serbia, do Trung Quốc xây dựng. Ảnh: Savo Prelevic

Nội các mới của Montenegro không hài lòng về việc các công ty Trung Quốc đã không tuân theo lộ trình thiết kế ban đầu trong quá trình xây dựng, vi phạm pháp luật và gây nguy hiểm cho môi trường sinh thái địa phương, đồng thời hủy hoại môi trường của sông Tara được UNESCO bảo vệ.

Phó Thủ tướng Dritan Abazovich cho biết, các tuyến đường do Trung Quốc xây dựng sẽ không hoàn thành theo kế hoạch ban đầu và hai bên có thể cần ký kết các thỏa thuận mới và các khoản đầu tư vốn mới. Ông nói rằng nợ của Trung Quốc bằng 1/3 số nợ nước ngoài mà Montenegro đang gánh nhưng phủ nhận chính phủ Montenegro mới có thái độ tiêu cực đối với Trung Quốc. Ông nói Trung Quốc vẫn mang lại cơ hội cho địa phương.

Theo VOA, nếu Cộng hòa Montenegro không có khả năng trả các khoản nợ cho Trung Quốc, thì như một tài sản thế chấp, quốc gia nhỏ bé bên bờ biển Adriatic này sẽ phải dùng chính đất đai của mình để trả cho Trung Quốc.

Trung tâm Phát triển Toàn cầu, một tổ chức tư vấn ở Washington, trong một báo cáo vào năm 2018, cảnh báo rằng khi Trung Quốc thúc đẩy dự án Vành đai và Con đường, các quốc gia như Montenegro sẽ gặp rủi ro do các khoản nợ quá lớn từ Trung Quốc.

Cạnh tranh gay gắt

Mối lo về gánh nặng nợ nần của chủ nợ Trung Quốc đối với Montenegro xuất hiện vào thời điểm sinh thái chính trị địa phương bắt đầu thay đổi. Sau cuộc bầu cử quốc hội vào cuối tháng 8 năm ngoái và cuộc bầu cử địa phương cách đây không lâu, quyền lực của đảng Dân chủ do Tổng thống Milo Djukanovic lãnh đạo đã bị suy yếu, các đối thủ chính trị của ông thống nhất thành lập nội các Chính phủ mới.

Nội các của chính phủ mới đã chỉ trích hàng loạt chính sách của Tổng thống Djukanovic. Các khoản vay do Trung Quốc cung cấp và một số thỏa thuận ký kết giữa Trung Quốc và Montenegro đã được ký trong nhiệm kỳ ông làm Thủ tướng. Nhưng tại hội nghị thượng đỉnh 17 + 1 giữa Trung Quốc và các nước Trung và Đông Âu được tổ chức vào tháng 2, Tổng thống Djukanovic nói rằng các nhà đầu tư Trung Quốc vẫn rất quan tâm đến việc xây dựng các dự án như đường xá, vận chuyển và các khu phát triển công nghiệp. Ông nói rằng dự án của Trung Quốc có thể tạo động lực cho sự phục hồi kinh tế của Montenegro và các nước láng giềng sau đại dịch.

Cách đây vài năm, Cộng hòa Montenegro đã cáo buộc Moscow gây náo loạn, đảo chính và trục xuất các quan chức tình báo Nga. Điều này đã kéo mối quan hệ giữa hai bên xuống vực thẳm. Nhưng người Nga cũng là một nguồn khách du lịch quan trọng cho ngành du lịch của Montenegro. Nhiều phương tiện truyền thông Nga đưa tin, những thay đổi trong hệ sinh thái chính trị của Montenegro cho thấy các lực lượng thân Nga và thân Serbia đang gia tăng. Khi nội các của chính phủ mới dần củng cố quyền lực, Montenegro và Nga có khả năng sẽ khôi phục quan hệ của họ.

Cộng hòa Montenegro và Italia chỉ cách nhau biển Adriatic. Từ biển Adriatic, có thể trực tiếp đi vào biển Địa Trung Hải nên quốc gia này có tầm quan trọng chiến lược. Sau khi Montenegro độc lập, ngoài việc Trung Quốc cho vay quy mô lớn để thúc đẩy Sáng kiến ​​Vành đai và Con đường, Nga, Serbia, Liên minh châu Âu, NATO và Mỹ đều cạnh tranh sức ảnh hưởng ở Montenegro.

Học giả Nga Iskanderov cho rằng việc một số quốc gia vùng Balkan sẵn sàng chấp nhận các khoản vay của Trung Quốc do liên quan đến việc EU thiếu hỗ trợ đối với các nước thuộc khu vực này.

"Sau khi Thế chiến II kết thúc, Nam Tư cũ vẫn duy trì nhiều mối quan hệ kinh tế và thương mại với Trung Quốc trong một thời gian dài. Có thể nói, trong bối cảnh thất vọng với EU, các nước Nam Tư cũ tận dụng kinh nghiệm quá khứ để nối lại hợp tác với Trung Quốc", ông nói.

Ngoài ra, Trung Quốc cũng đang hoạt động ở Serbia, quốc gia láng giềng của Montenegro. Cộng hòa Montenegro, Serbia và Nga thuộc khối văn hóa Slav. Truyền thông Nga gần đây cảnh báo rằng ở Serbia, nơi mà Moscow có truyền thống có ảnh hưởng rất lớn, đang bị Trung Quốc đẩy ra xa.

Đọc thêm về:

    Đọc báo, xem tin nóng thế giới nhanh nhất tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên