"Gấu Nga" đã trở lại: Những chiếc vòi bạch tuộc vươn dài khiến phương Tây khiếp vía!

Công Minh |
"Gấu Nga" đã trở lại: Những chiếc vòi bạch tuộc vươn dài khiến phương Tây khiếp vía!
"Gấu Nga" đã trở lại: Những chiếc vòi bạch tuộc vươn dài khiến phương Tây khiếp vía!

Liệu việc Pháp rút khỏi Mali sau khi Chiến dịch Barkhane kết thúc có tạo ra một khoảng trống khác sẽ nhanh chóng được lấp đầy bởi các đơn vị bán quân sự của Nga?

NHỮNG CHIẾC VÒI BẠCH TUỘC CỦA NGA VƯƠN DÀI Ở CHÂU PHI

Từ khu vực Châu Phi cận Sahara, Sahel, Trung Đông cho đến Afghanistan, giống như một con bạch tuộc khổng lồ, Nga đã vươn dài những chiếc vòi của mình đến mọi ngóc ngách khủng hoảng, nhanh chóng lấp đầy những khoảng trống để lại sau khi các lực lượng phương Tây rút lui.

Đôi khi hợp tác tích cực với cả Thổ Nhĩ Kỳ để chia sẻ gánh nặng, Tổng thống Vladimir Putin một lần nữa đã đưa Moscow trở thành nhân tố chính trên trường quốc tế. Vậy nước Nga có thể thế chân quyền lực của những cường quốc phương Tây tới mức độ nào?

Gần đây, giới chuyên gia lại tiếp tục đặt câu hỏi là liệu sắp tới Nga có đẩy Pháp cùng với người châu Âu ra khỏi Sahel hay không?

Đã có nhiều trường hợp tương tự xảy ra, ví dụ như ở Libya, lợi dụng việc Pháp rút lực lượng đặc biệt khỏi đây, “lính đánh thuê” từ công ty quân sự tư nhân Wagner Group, tổ chức được xem là có mối quan hệ gần gũi với Điện Kremlin và tình báo quân đội Nga đã tiến vào Libya.

Nhờ chiến dịch hỗ trợ cho Thống chế Haftar, Chỉ huy Quân đội Quốc gia Libya (LNA), Nga giờ đây đã nắm giữ Căn cứ Không quân Sirt ở Đông Nam Tripoli và Al-Jufra ở miền Trung Libya. Nước Nga của Tổng thống Putin đang duy trì sự hiện diện quân sự để “trông coi” các nguồn tài nguyên dầu khí của đất nước này.

Tuy nhiên, Libya không phải là nơi duy nhất có dấu chân của người Nga. Tại nước láng giềng Chad, quân nổi dậy thuộc Mặt trận Hòa hợp và Thay đổi (FACT) cũng được lính đánh thuê của Wagner Group hỗ trợ trong cuộc chiến chống lại quân đội quốc gia.

Liệu việc Pháp rút khỏi Mali sau khi Chiến dịch Barkhane kết thúc có tạo ra một khoảng trống khác được lấp đầy bởi các đơn vị bán quân sự của Nga vốn đã mở rộng ảnh hưởng ra khắp lục địa châu Phi từ nhiều năm nay?

Năm 2019, Bamako đã ký một thỏa thuận quốc phòng với Nga, mở đường cho lính đánh thuê Wagner tiến vào. Đến tháng 8/2020, sau cuộc đảo chính, Đại sứ Nga là nhà ngoại giao nước ngoài đầu tiên được chính quyền nước này tiếp đón.

Gấu Nga đã trở lại: Những chiếc vòi bạch tuộc vươn dài khiến phương Tây khiếp vía! - Ảnh 2.

Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa tham dự phiên họp toàn thể đầu tiên trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh Nga - Phi năm 2019. Ảnh: CNN

Sau 8 năm hiện diện quân sự, Pháp không khôi phục được tình hình an ninh thì quốc kỳ Nga ngày càng xuất hiện nhiều ở quốc gia này. Có thông tin cho thấy, một số người tham gia cuộc đảo chính quân sự đã từng được đào tạo ở Nga hoặc Liên Xô cũ. Bản thân người đứng đầu quân đội mới của Mali, Đại tá Assimi Goïta cũng có mối quan hệ thân cận với Moscow.

Để triển khai sức mạnh ở châu Phi, Kremlin không chỉ dựa vào Libya mà còn dựa vào Cộng hòa Trung Phi (CAR), nơi Nga đã trở thành lực lượng quân sự nước ngoài lấn áp Pháp, hoàn toàn theo nghĩa đen.

Chỉ trong vài năm, CAR đã trở thành “đầu cầu” của Nga ở châu Phi. Nga đã xây dựng ở CAR một mô hình cho sự hiện diện của mình tại châu Phi. Nga đã đánh bật cường quốc thuộc địa cũ này thông qua việc huấn luyện quân đội và đội cận vệ tổng thống, đồng thời đảm bảo an ninh cho các mỏ vàng và bạc để đổi lấy một phần lợi nhuận của họ.

Lính đánh thuê của Wagner Group đã thiết lập được chỗ đứng ở hầu hết các nước châu Phi như Sudan, Angola, Guinea, Mozambique, Nam Phi, Congo ... Mong muốn giành lại ảnh hưởng mà Liên Xô cũ đã gây dựng ở châu Phi, Nga đã ký hợp tác với rất nhiều nước trên khắp lục địa này.

Đôi khi lực lượng bán quân sự của Nga cũng đứng đằng sau các công ty liên quan đến Wagner thực hiện các hoạt động như đào tạo cho quân đội địa phương, bảo vệ các lãnh đạo cao cấp, đảm an ninh cho các mỏ vàng, bạc hoặc urani và thậm chí thực hiện nhiệm vụ chiến đấu. Đổi lại, họ nhận được các hợp đồng khai thác tài nguyên thiên nhiên.

Gấu Nga đã trở lại: Những chiếc vòi bạch tuộc vươn dài khiến phương Tây khiếp vía! - Ảnh 4.

Nhà lãnh đạo Nga Vladimir Putin gặp Tổng thống Kenya Uhuru Kenyatta bên lề Hội nghị thượng đỉnh Nga - Phi. Ảnh: Twitter

ĐẨY PHƯƠNG TÂY "RA RÌA"

Để lấp đầy khoảng trống do phương Tây để lại, Nga thường tiến hành song song với Thổ Nhĩ Kỳ. Điển hình là trường hợp ở Libya, nơi Ankara áp dụng phương pháp tương tự như của Moscow: đưa lính đánh thuê Syria vào và dựng lên Công ty Sadat, một phiên bản phương Đông của Wagner.

Trong năm 2017, hai nước cũng đã phối hợp thiết lập “vùng giảm leo thang căng thẳng” ở Syria. Sau đó, họ thành lập Nhóm Astana để thay thế tiến trình đàm phán của Liên Hợp Quốc tại Geneva.

Thông qua lực lượng lính đánh thuê ở người nước ngoài, Thổ Nhĩ Kỳ và Nga đẩy những cuộc xung đột lên cường độ cao hơn, buộc các lực lượng quân sự, chuyên gia, nhà báo hay nhà ngoại giao của phương Tây phải từ bỏ cuộc chơi.

Cho đến nay, mối quan hệ này đã vượt qua được một số vấn đề chiến lược mà hai bên có lập trường đối lập. Với mục tiêu trên hết là loại bỏ các nước phương Tây ra khỏi các khu vực, từ Địa Trung Hải tới những nơi trước đây chịu ảnh hưởng của Ottoman và Liên Xô cũ, mối quan hệ Nga - Thổ qua thời gian đã phát triển thành một liên minh chiến lược.

Việc Mỹ rút quân khỏi Afghanistan cũng đã gây lên những xáo trộn nhất định. Thổ Nhĩ Kỳ muốn kiểm soát sân bay Kabul còn Nga và Trung Quốc đã cùng nhau tranh thủ gây ảnh hưởng ở đây. Sau thất bại năm 1979, Điện Kremlin gần như không còn ý muốn đưa quân trở lại “nghĩa địa của các đế quốc” nữa.

Tuy nhiên, lo sợ một Trung Á, sân sau của mình mất ổn định, Nga đã tăng cường sự hiện diện ngoại giao và quân sự ở các nước láng giềng. Vào tháng 7 năm ngoái, Nga đã chơi một ván bài chính trị với người chủ mới ở Kabul qua việc đón tiếp nồng hậu nhân vật này tại Moscow. Liệu đây có phải là động thái dọn đường để Nga công nhận chế độ Taliban? Tất nhiên, còn quá sớm để kết luận.

Bằng việc giao các hoạt động của mình cho lính đánh thuê Wagner, Nga thoát được tầm quan sát của cộng đồng quốc tế và quan trọng là tiết kiệm được rất nhiều chi phí.

Trong khoảng thời gian một vài năm, công ty Wagner đã trở thành vũ khí sắc bén trọng việc can thiệp ở nước ngoài. Công ty này cung cấp cho các chính phủ ở châu Phi và Trung Đông nhiều lựa chọn theo yêu cầu như: hỗ trợ kỹ thuật, vũ khí, huấn luyện quân sự, lực lượng đặc biệt, hỗ trợ chính trị, viện trợ kinh tế, lính đánh thuê.

Đây là hình thức chiến tranh mới mang lại cho Nga nhiều lợi thế so với phương Tây, những nước vẫn còn bị hạn chế bởi quân đội chính quy và luật pháp quốc tế.

Đọc thêm về:

    Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email quansu@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Tags

    Nga

    Trí Thức Trẻ
      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2022 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980
      Chính sách bảo mật

      Chat với tư vấn viên