Chống dịch COVID-19: Các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới xử lý người vi phạm quy định thế nào?

Hải Nguyên |

Chống dịch COVID-19: Các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới xử lý người vi phạm quy định thế nào?
Chống dịch COVID-19: Các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới xử lý người vi phạm quy định thế nào?
Ảnh minh họa: Cảnh sát Ấn Độ xử phạt người vi phạm quy định phòng, chống dịch COVID-19. Nguồn: Economic Times

Phó giáo sư chuyên ngành luật Jaclyn Neo, Đại học Quốc gia Singapore, bình luận: "Các quy định phòng chống dịch đòi hỏi sự tin tưởng của người dân đối với chính quyền".

Đại dịch COVID-19 hiện vẫn đang tiếp tục hoành hành trên thế giới, dù "cuộc đua" phát triển và sản xuất vaccine toàn cầu đã cho thấy không ít điểm sáng tích cực.

Thực tế, việc phòng, chống dịch không chỉ đòi hỏi nỗ lực của chính quyền, mà còn rất cần đến sự tin tưởng, đồng lòng của người dân. Tuy nhiên, giới chức vẫn cần có biện pháp răn đe, xử lý đối với những đối tượng cố tình vi phạm quy định phòng, chống dịch. Sau đây là một số ví dụ do báo Asahi Shimbun (Nhật Bản) tổng hợp.

Singapore: Triển khai lực lượng "Đại sứ Giãn cách An toàn"

Tại một con phố ẩm thực đường phố ở phía Đông Singapore đang tấp nập người ăn tối, hai người đàn ông mặc áo đồng phục đang quan sát mọi người. Họ thấy một thanh niên đang nhìn vào điện thoại thông minh trên đường mà không đeo khẩu trang, họ tiến lại gần thanh niên ấy và nói: "Vui lòng đeo khẩu trang đúng cách và nghiêm chỉnh", sau đó người thanh niên ngẩng mặt vội vàng làm theo lời chỉ dẫn.

Hai người đàn ông nói trên đang làm một công việc được gọi là "Đại sứ Giãn cách An toàn". Những nhân viên này được chính phủ Singapore tuyển dụng để đảm bảo thực thi những biện pháp phòng chống đại dịch COVID-19 trên cả nước.

Để phòng chống đại dịch, chính phủ Singapore đã ban hành một số quy định mới như: bắt buộc đeo khẩu trang, giới hạn số người tụ tập ăn uống ở nơi công cộng (tối đa 8 người). Mức phạt cho các hành vi vi phạmmức độ nhẹ là 300 đô la Singapore (khoảng 5 triệu VNĐ), mức nặng có thể lên đến 10.000 đô la Singapore (khoảng 173 triệu VNĐ), ngoài ra còn có thể bị phạt tù đến 6 tháng.

Để đảm bảo việc thực hiện những quy định này, chính phủ Singapore đã huy động hơn 3000 nhân viên, trong đó có các "Đại sứ Giãn cách an toàn" nói trên, để tuần tra trong thành phố.

Chính phủ Singapore đã thực hiện nghiêm ngặt các biện pháp phòng chống dịch bệnh từ khi đại dịch COVID-19 bắt đầu lây lan ở quốc đảo này.

Vào ngày 8/1, một người phụ nữ Singapore khai báo không trung thực về việc tiếp xúc với người bị nhiễm bệnh đã bị kết án 5 tháng tù giam.

Ngoài ra, việc cách ly sau nhập cảnh cũng được thực hiện rất gắt gao. Vào ngày 15/1, một người đàn ông mang quốc tịch Anh đã bị khởi tố vì đã tự ý ra khỏi phòng cách ly ở khách sạn để đến gặp vợ chưa cưới của mình.

Nhờ những biện pháp như vậy, về cơ bản đảo quốc Singapore đã kiểm soát được dịch bệnh. Tính đến ngày 28/1, Singapore có khoảng 59.000 ca nhiễm và 29 ca tử vong do COVID-19. Kể từ tháng 10 năm ngoái, số ca lây nhiễm trong cộng đồng thường xuyên là 0 ca hoặc chỉ là con số rất nhỏ.

Tuy rằng có một số ý kiến cho rằng những biện pháp của chính phủ đưa ra là quá nghiêm khắc, nhưng đây chỉ là ý kiến thiểu số. Một nam nhân viên văn phòng 59 tuổi cho biết: "Tuy có rất nhiều quy định cần phải tuân theo, nhưng tôi nghĩ rằng Chính phủ Singapore đang kiểm soát dịch bệnh rất tốt. Tôi hiểu rằng an toàn là ưu tiên hàng đầu của đất nước chúng tôi".

Chống dịch COVID-19: Các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới xử lý người vi phạm quy định thế nào? - Ảnh 2.

Một Đại sứ Giãn cách an toàn ở Singapore. Ảnh: Reuters

Đảo Đài Loan (Trung Quốc): Sa thải phi công vi phạm quy định

Tại đảo Đài Loan hồi tháng 12 năm ngoái, một phi công quốc tịch New Zealand đã lây virus SARS-CoV-2 cho một người phụ nữ Đài Loan và khai báo gian dối khi bị điều tra. Kết quả là anh ta đã bị phạt 300.000 Đài tệ (khoảng 250 triệu VNĐ) vì vi phạm Luật Phòng chống và Kiểm soát bệnh truyền nhiễm của Đài Loan. Anh ta cũng đã bị hãng hàng không của mình sa thải.

Cảnh sát Đài Loan đã phát hiện viên phi công khai báo gian dối dựa vào việc xác định lộ trình di chuyển - bằng cách theo dõi sóng điện thoại di động, kiểm tra các camera an ninh và xác nhận lịch trình của người phụ nữ bị nhiễm bệnh từ viên phi công. Ca nhiễm bệnh này được chú ý đặc biệt vì đây là ca lây nhiễm trong cộng đồng đầu tiên ở đảo Đài Loan sau 253 ngày. Các nhà chức trách Đài Loan đã công khai công bố lịch trình di chuyển của cả hai người. Nam phi công New Zealand đã kết hôn, do vậy anh ta đã bí mật đi gặp người phụ nữ kể trên và khai báo gian dối.

Ngay từ đầu khi đại dịch COVID-19 mới xuất hiện, giới chức đảo Đài Loan đã thường xuyên tổ chức họp báo để giải thích cẩn thận về sự nguy hiểm của dịch bệnh cũng như các biện pháp đối phó cần thiết, nên hầu như người dân đều rất có ý thức.

Nhờ các biện pháp đó, hiện nay Đài Loan mới chỉ có khoảng 900 ca nhiễm và 7 ca tử vong. Một tài xế lái taxi ở thành phố Đài Bắc nói: "Nếu chính quyền không hành động quyết liệt như vậy, Đài Loan sẽ không có được thành quả chống dịch như ngày hôm nay. Chúng tôi hoàn toàn ủng hộ chính quyền".

Châu Âu: Vẫn còn nhiều tranh cãi về quyền tự do cá nhân

Tại châu Âu, nơi dịch bệnh vẫn còn đang lây lan mạnh mẽ, các quy định và hình phạt liên quan tới phòng chống đại dịch COVID-19 cũng đã được ban hành từ rất sớm.

Ở Đức, từ mùa thu năm ngoái, việc một số loại hình kinh doanh như nhà hàng hay cửa hiệu đã bị đình chỉ, số người tham gia các buổi tụ tập riêng tư cũng bị hạn chế. Các hiệu cắt tóc cũng bị cấm hoạt động kể từ tháng 12.

Vào cuối năm ngoái tại thành phố Ulm, 3 thanh niên tụ tập để cắt tóc cho nhau ở một căn phòng gác mái đã bị cảnh sát phát hiện. Họ bị phạt 150 euro (Khoảng 4 triệu VNĐ) vì đã vi phạm quy định về số người tối đa có thể tụ tập riêng tư.

Tại thành phố Hamelin, bang Hạ Sachsen, cảnh sát đã nhận được thông báo về một bữa tiệc sinh nhật cho trẻ em mà có đến 30 người tham gia. Khi cảnh sát đến kiểm tra, đã có nhiều người lớn và cả trẻ em cùng nhau đi trốn ở những nơi như nhà vệ sinh. 15 người đã bị phát hiện và họ đã phải đối diện với mức phạt từ 100 đến 400 euro ( Khoảng 2.800.000 đến 11.000.000 VNĐ).

Ở một số nơi khác, đã có nhiều trường hợp bị giam giữ do liên tục từ chối thực hiện các biện pháp phòng chống lây lan dịch bệnh theo luật định sau khi bị lây nhiễm.

Một trong những quy định được chính phủ Đức ban hành là việc bắt buộc đeo khẩu trang khi di chuyển trên các phương tiện công cộng hoặc siêu thị. Tại phía nam bang Bayern, quy định này còn khắt khe hơn: Khẩu trang bắt buộc là loại có lớp lọc hiệu suất cao và mức phạt cho hành vi vi phạm quy định là 250 euro (khoảng 7 triệu đồng).

Vào tháng 3 năm ngoái, thủ tướng Đức Angela Merkel đã phát biểu rẳng: việc đưa ra những quy định về hạn chế hành vi trong một xã hội dân chủ là một điều không hề dễ dàng, và chắc chắn sẽ có nhiều ý kiến trái chiều về quyền tự do cá nhân; tuy nhiên việc ban hành những quy định phòng chống dịch là điều bắt buộc để vượt qua cuộc khủng hoảng này.

Kể từ mùa xuân năm ngoái, khi chính phủ Đức lần đầu ban hành những quy định về phòng chống dịch bệnh, nước này cũng triển khai việc hỗ trợ các doanh nghiệp phải đóng cửa. Thủ tưởng Merkel phát biểu rằng: chính phủ Đức sẽ không bỏ rơi bất kì ai trong thời kì khó khăn này. Kể từ tháng 11 năm ngoái, các doanh nghiệp có thể nhận được trợ cấp lên tới 75% doanh số bán hàng của năm trước đó.

Chống dịch COVID-19: Các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới xử lý người vi phạm quy định thế nào? - Ảnh 4.

Một biển báo yêu cầu đeo khẩu trang nơi công cộng tại Berlin, Đức. Ảnh Roi tơ

Nhiều người dân Đức cho rằng các quy định về phòng chống dịch bệnh của chính phủ là vi phạm quyền riêng tư cá nhân và tổ chức nhiều cuộc biểu tình phản đối. Tuy nhiên trong một cuộc thăm dò dư luận, nhiều người được hỏi lại ủng hộ các quy định của chính phủ. Trong một cuộc thăm dò của đài truyền hình ZDF, 56% số người được hỏi cho rằng các quy định của chính phủ là hợp lý, 28% cho rằng cần phải thắt chặt các quy định hơn nữa, chỉ có 14% số người được hỏi cho rằng những quy định đó là quá đáng.

Còn tại Italy, vào cuối tháng 1/2020, thủ tướng Conte đã tuyên bố "tình trạng khẩn cấp quốc gia" và ban hành sắc lệnh của chính phủ về việc cấm tụ tập và đóng cửa các cửa hàng mà không thông qua Quốc hội. Mặc dù các điều khoản đặc biệt này hạn chế các quyền tự do dân chủ được Hiến pháp bảo đảm, đa số người dân vẫn tuân thủ quy định của chính phủ và có rất ít phong trào phản đối.

Italy là đất nước ghi nhận các ca nhiễm COVID-19 đầu tiên tại châu Âu và chịu ảnh hưởng nặng nề với một số lượng lớn ca tử vong. Vì vậy người dân đã biết rất rõ về hậu quả của đại dịch và chấp nhận việc tạm thời mất đi một số quyền tự do cá nhân đề cùng nhau đoàn kết, vượt qua đại dịch.

Ngay từ khi ban hành lệnh phong tỏa lần đầu vào tháng 3 năm ngoái, hơn 80% số người được hỏi nói họ ủng hộ và tuân thủ các quy định của chính phủ. Trong hoàn cảnh đó, một triết gia nổi tiếng của Italy lại phát biểu rằng các quy định của chính phủ đã gây ra một cuộc khủng hoảng dân chủ, vi phạm hiến pháp và hạn chế quyền tự do cơ bản của người dân. Ông ta đã bị dư luận chỉ trích dữ dội.

Tuy nhiên, do lệnh hạn chế kéo dài, sự bất mãn của người dân Italy đối với chính phủ ngày càng gia tăng. Đã có những đảng phái sử dụng sự bất mãn của dân chúng để chỉ trích chính quyền. Hậu quả là tháng 1 vừa rồi, một đảng trong liên minh cầm quyền mà thủ tướng Conte đứng đầu đã tuyên bố không đồng ý việc gia tăng thêm quyền lực cho thủ tướng, chỉ trích các biện pháp phòng chống dịch của chính phủ và rút khỏi liên minh. Việc này đã tạo ra cuộc khủng hoảng chính trị khiến thủ tướng Conte phải từ chức.

Tại Mỹ, nơi vẫn đứng đầu thế giới về cả số ca nhiễm bệnh lẫn số ca tử vong, lại xảy ra một số vụ án mạng liên quan đến việc đeo khẩu trang. Vào tháng 5 năm ngoài, ở một siêu thị tại Michigan, một bảo vệ đã bị bắn chết do nhắc nhở khách hàng phải đeo khẩu trang trước khi vào siêu thị, theo sắc lệnh của thống đốc bang.

Vì những vụ việc như trên, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã kêu gọi người dân không ép buộc những người không tuân theo các biện pháp phòng ngừa dịch bệnh để tránh nguy cơ bạo lực.

Các quy định chống dịch đòi hỏi sự tin tưởng của người dân đối với chính phủ

Phó giáo sư chuyên ngành luật Jaclyn Neo, Đại học Quốc gia Singapore, bình luận: "Các quy định phòng chống dịch bệnh có liên quan đến việc hạn chế một số quyền tự do cơ bản của người dân đòi hỏi sự tin tưởng của người dân đối với chính quyền, giải trình minh bạch và quy định cần phải dựa trên khoa học.

Ví trường hợp của Singapore, có vẻ như các 'Đại sứ Giãn cách An toàn' đã tạo cho người dân một tâm lý rằng tất cả mọi người cùng nhau tuân thủ các quy định. Nếu ngay từ đầu chính phủ Singapore chỉ ban hành các quy định về hình phạt khi không tuân thủ các biện pháp phòng dịch, có thể người dân sẽ không tuân theo các quy định đó.

Nhưng chính phủ Singapore đã thuyết phục người dân dễ dàng hơn, vì ngay từ đầu chính phủ đã giải thích và thuyết phục người dân rằng họ đang đồng lòng cùng nhau chống dịch trước, sau đó mới áp dụng các hình phạt cho hành vi vi phạm.”

Giáo sư chuyên ngành Luật Sogabe Masahiro, Đại học Kyoro cho rằng, việc kiểm soát dịch bệnh thành công đã khiến người dân một số quốc gia chấp nhận việc tạm thời "hy sinh" một số quyền tự do cơ bản để đổi lại sự an toàn.

Nhật Bản mới đây cũng đã ban hành luật cho phép phạt tiền lên tới 1 triệu yên (khoảng 200 triệu VNĐ) phạt tù lên tới 1 năm đối với các hành vi vi phạm quy định phòng chống dịch bệnh Corona./.

(Theo Asahi Shimbun)

Đọc thêm về:

    Đọc báo VN nhanh nhất, xem tin thế giới mới nhất tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980

      Chat với tư vấn viên