Cảnh "mèo đuổi chuột" ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu?

Bách Tùng |
Cảnh "mèo đuổi chuột" ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu?
Cảnh "mèo đuổi chuột" ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu?
Hình ảnh minh họa: NYT

"Nền kinh tế hàng rong" đang bị đe dọa khi Trung Quốc quyết tâm hiện đại hóa các thành phố lớn?

Một nhà báo ở Thượng Hải có tên Meng Siyuan kể lại trải nghiệm đang mua mì thì người bán hàng đột nhiên mang hết các thứ... bỏ chạy.

"Tôi đang mua mì ở hàng rong nọ - sau khi tôi gọi đồ ăn thì một vài phút sau người bán hàng hớt hải giục tôi, 'Này, nhanh lên, họ đang đến đấy'... và ngay sau đó cô ấy đã trốn đi", bà Meng nói.

"Mèo đuổi chuột"

"Họ" ở đây là những người làm nhiệm vụ giữ gìn trật tự xã hội ở Trung Quốc - giống như lực lượng dân phòng ở Việt Nam, được biết đến với cái tên "Chengguan" (Thành quản). Người bán hàng nọ hẳn đã nhác trông thấy bóng dáng "Thành quản" nên vội vã trốn đi.

Thực tế, cảnh tượng này không hề xa lạ tại nhiều thành phố ở Trung Quốc.

Nhiều người bán hàng rong, bán đồ ăn trên đường phố đã lâm vào cảnh chơi trò "mèo đuổi chuột" với chính quyền địa phương.

"Thực tế khá căng thẳng, vì trên lý thuyết, bán hàng rong bị cấm ở Thượng Hải", bà Meng nói.

Các quy định nghiêm ngặt khiến những người bán hàng rong, bán đồ ăn trên đường phố ngày càng gặp nhiều khó khăn. Họ có nguy cơ phải nghỉ bán, bị phạt tiền hoặc tịch thu "đồ nghề".

Sự hiện đại hóa nhanh chóng của Trung Quốc đã khiến những người bán hàng rong của nước này phải "chiến đấu" để tồn tại ở một số nơi - khi các nhà chức trách quyết tâm "thanh lọc" đường phố.

Nhà báo Meng nói: "Trước đây từng có nhiều người bán hàng rong ở Thượng Hải hay ở Trung Quốc… Tôi thực sự không muốn họ biến mất hoàn toàn."

Cảnh mèo đuổi chuột ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu? - Ảnh 1.

Ảnh minh họa

"Món ăn vặt tôi thích"

Blogger ẩm thực sinh sống tại Thượng Hải, Rachel Gouk, nói rằng ẩm thực đường phố là một phần tinh túy của cuộc sống đối với nhiều người ở Trung Quốc.

"Đó là món ăn vặt tôi thích... nó nhanh, rẻ và tiện lợi - chúng tôi đã quá quen với nó", cô nói.

Trung Quốc có rất nhiều loại đồ ăn được bán trên các đường phố, mỗi thành phố và khu vực lại có những món ăn được đặc biệt ưa chuộng.

Gouk cho biết: "Một món ăn đường phố khá phổ biến ở đây là những chiếc bánh trông như sandwich nhưng lại làm bằng bánh bao hấp, được kẹp với nhân thịt băm đẫm gia vị.

Các món ăn đường phố phổ biến khác bao gồm bánh kếp kiểu Trung Quốc được gọi là Jianbing, bánh bao và mì - cũng có nhiều món độc lạ như bánh mì kẹp thịt lừa và bọ cạp.

Các sạp hàng rong hoạt động cả ngày, đặc biệt là ban đêm, phục vụ nhu cầu của những người làm việc ca đêm, những người vui chơi vào đêm khuya ở Thượng Hải.

"Tôi nhớ hồi đầu tôi mới chuyển đến Thượng Hải vào năm 2011, tôi đã thấy rất nhiều sạp bán hàng ăn đêm bên ngoài các quán bar - những chiếc xe đồ sộ có đủ loại xiên que trên trái đất này", Gouk nói.

Tuy nhiên, những sạp hàng rong như vậy ngày càng ít đi, đặc biệt là ở những thành phố lớn như Thượng Hải.

"Đường phố phải sạch đẹp để thành phố có thể hiện đại hóa"

Phó giáo sư xã hội học Xu Jianhua từ Đại học Macau là một nhà nghiên cứu về hoạt động bán hàng rong ở thành phố Quảng Châu.

Ông Xu cũng là một cựu cảnh sát.

Ông Xu cho biết: "Chính phủ thường nghĩ rằng việc bán hàng rong liên quan nhiều đến vệ sinh thành phố và ùn tắc giao thông, và đôi khi, người dân phàn nàn về tình trạng mất trật tự trên đường phố.

Nó cũng liên quan đến nhận thức của chính phủ về định nghĩa một thành phố hiện đại."

Cảnh mèo đuổi chuột ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu? - Ảnh 3.

Phó giáo sư Xu Jianhua

Giáo sư Anna Greenspan từ trường Đại học New York Thượng Hải cũng đưa ra nhận định tương tự.

"Tôi cho rằng, về bản chất, đây là vấn đề về khái niệm. Có quan niệm cho rằng đường phố phải sạch đẹp để thành phố có thể hiện đại hóa", bà nói.

"[Ở Thượng Hải] có những quán bar phục vụ các loại cocktail đẹp mắt và những nhà hàng sang trọng, nhưng đôi khi tôi vẫn thích ngồi trên trên phố và ăn một tô mì… nhưng điều đó ngày càng khó hơn," Giáo sư Greenspan nói.

Những người "bị ghét nhất" Trung Quốc

Ở tuyến đầu của chiến dịch thanh lọc đường phố Trung Quốc là những người "Thành quản" khét tiếng.

Tiến sĩ Xu cho biết: "họ không phải là cảnh sát, họ là người của chính quyền thành phố".

Các "Thành quản" thường bị cáo buộc sử dụng vũ lực quá mức để loại bỏ các sạp hàng rong. Cư dân mạng đã chia sẻ những đoạn video cho thấy các cuộc đối đầu bạo lực giữa hai bên.

Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Xu, những gì được chia sẻ trên mạng xã hội có thể gây hiểu nhầm.

"Đôi khi họ [sử dụng vũ lực]… nhưng phần lớn "thành quản" và người bán hàng rong hợp tác với nhau theo một thỏa thuận ngầm," ông nói.

Tiến sĩ Xu thừa nhận những người "Thành quản" này có một công việc khó khăn: "Họ bị kẹp giữa chính quyền địa phương và những người bán hàng."

"Thực tế, cả 'Thành quản' và những người bán hàng rong đều có xuất thân giống nhau, họ đều đến từ tầng lớp nghèo", ông nói.

Cảnh mèo đuổi chuột ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu? - Ảnh 5.

Ảnh minh họa

Kế sinh nhai

Trong khi ẩm thực đường phố là một lựa chọn rẻ và tiện lợi cho hàng triệu người Trung Quốc mỗi ngày, thì đối với những người bán hàng rong, đó cũng là một kế sinh nhai.

Giáo sư Greenspan cho biết hoạt động này cũng rất quan trọng để đảm bảo việc làm cho người dân: "Trung Quốc đã trải qua quá trình đô thị hóa nhanh nhất và khốc liệt nhất trong lịch sử ... và đối với những người [không có điều kiện hay nhiều vốn liếng], bán hàng trên đường phố là một cách thực sự tốt để kiếm sống."

Những người bán hàng rong ở thành phố lớn thường đến từ tỉnh ngoài, nhưng việc mưu sinh không hề dễ dàng.

Một người bán hàng rong ở Thượng Hải quen với nhà báo Meng cho biết ông hiếm khi gặp các con mình ở quê nhà An Huy.

Người này và vợ có thể bán từ 30 đến 60 tô mì mỗi đêm - với giá tiền tương đương khoảng 2 USD mỗi tô. Họ bán hàng từ 9:00 tối đến 2:00 sáng mỗi ngày.

"Tôi thường bắt đầu làm việc sau khi thức dậy - khoảng 2 giờ chiều hoặc 3 giờ chiều, và làm việc đến 4 giờ sáng hoặc 5 giờ sáng," người này nói.

Bà Meng nói rằng vợ chồng ông đã bị "Thành quản" cảnh báo 2 lần trong vòng 1 tháng.

"Các hình phạt có thể bao gồm phạt tiền - vài trăm nhân dân tệ, hoặc nặng hơn là tịch thu toàn bộ xe hàng", bà Meng cho biết.

Cảnh mèo đuổi chuột ngày càng phổ biến trên đường phố Trung Quốc: Nền kinh tế hàng rong sẽ đi về đâu? - Ảnh 7.

Ảnh minh họa

Hồi sinh nhờ COVID-19?

Khi đại dịch bùng phát vào năm ngoái, nền kinh tế Trung Quốc, giống như phần lớn các quốc gia khác trên thế giới, đã bắt đầu suy giảm.

Nhằm tái khởi động nền kinh tế, một số địa phương ở Trung Quốc đã nới lỏng các quy định về bán hàng rong trên đường phố.

Ngoài ra, Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường đã dành một cái gật đầu hiếm hoi cho những người bán hàng rong khi nói rằng nền kinh tế hàng rong là "huyết mạch của Trung Quốc".

Bình luận của ông Lý đã dấy lên một làn sóng ủng hộ những người bán hàng rong trên mạng xã hội. Một số cư dân mạng thậm chí còn đăng ảnh các siêu anh hùng yêu thích của họ đang làm công việc bán hàng rong để bày tỏ sự ủng hộ.

Tuy nhiên, sự hưng phấn này có thể sẽ chỉ tồn tại trong thời gian ngắn.

"Tôi cho rằng điều này sẽ không kéo dài - nó chỉ là tạm thời, bởi vì không có sự thay đổi có hệ thống về quan niệm 'thành phố hiện đại'", Tiến sĩ Xu nói.

Trong khi đó, Giáo sư Greenspan cảnh báo rằng văn hóa hàng rong biến mất sẽ là một "bi kịch".

Bà nói: "Tôi nghĩ điều này rất quan trọng đối với văn hóa của thành phố… thật buồn nếu như những sạp hàng trên đường phố mang đậm nét văn hóa địa phương này bị thay thế bằng Starbucks, KFC và McDonalds... Bán hàng rong không chỉ đem lại sinh khí cho thành phố, mà còn là nét văn hóa riêng của thành phố đó"./.

Đọc thêm về:

    Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2021 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980
      Chính sách bảo mật

      Chat với tư vấn viên