Cựu TT Liên Xô Gorbachev: Quyền hành trên giấy, thời gian lãnh đạo tính bằng... ngày

Phan Hồng Hà |

Cựu TT Liên Xô Gorbachev: Quyền hành trên giấy, thời gian lãnh đạo tính bằng... ngày
Cựu TT Liên Xô Gorbachev: Quyền hành trên giấy, thời gian lãnh đạo tính bằng... ngày
Ảnh: Ridus

Cách đây 28 năm, ngày 15/3/1990, Mikhail Gorbachev nhậm chức Tổng thống Liên Xô tại Đại hội Đại biểu nhân dân.

Trong một cuộc phỏng vấn của tờ "Reedus", nhà sử học Roy Medvedev - đại biểu Xô viết tối cao của Liên Xô hồi năm 1990 - cho biết thời điểm trước đó Mikhail Gorbachev đã hỏi ý kiến ông, vì không thể tự mình quyết định liệu có nên sửa đổi Hiến pháp, bổ sung chức vụ Tổng thống Liên Xô hay không?

Theo nhà sử học Medvedev, khi đó quan điểm của ông rất rõ ràng: không nên sửa đổi Hiến pháp và Gorbachev không nên màng đến chức Tổng thống, mà vẫn giữ nguyên như cũ.

Tức là Gorbachev, ngoài việc là Tổng bí thư, còn kiêm cả Chủ tịch Xô viết tối cao, chức vụ ông mới được Đại hội Đại biểu nhân dân bầu 1 năm trước đó. Chỉ có điều, nên bổ sung quyền hạn cho Chủ tịch Xô viết tối cao.

Cũng cần nói thêm, thời điểm đó, Chủ tịch Xô viết tối cao là Chức vụ cao nhất về mặt Nhà nước ở Liên Xô. Lúc ấy, vị cố vấn của Gorbachev lo lắng rằng nếu cuộc bầu Tổng thống diễn ra một cách trung thực, thì khả năng dễ xảy ra là Gorbachev sẽ thua, mà người thắng cuộc sẽ là Boris Eltsin, người đang có nhiều ưu thế trên chính trường và đầy tham vọng.

Cũng theo ông Medvedev, uy tín của Gorbachev thời điểm 1990 đã suy giảm khủng khiếp. Nếu như năm 1989, ông Gorbachev được đa số phiếu khi trúng cử Chủ tịch Xô viết tối cao, thì một năm sau, khó khăn lắm ông mới có đủ phiếu để trở thành Tổng thống Liên Xô.

"Tình trạng của ông ấy như ngàn cân treo sợi tóc," ông Medvedev nhớ lại.

"Ông ta đã không nghe tôi, rằng không nên đưa vào Hiến pháp chức danh Tổng thống. Nhưng khi mọi việc đã xảy ra, khi bầu cử, tôi vẫn bỏ phiếu cho ông ấy. Dẫu sao, thì ông ta vẫn còn đỡ tệ hơn Yeltsin."

Những ngày tháng đầu nhậm chức Tổng thống Liên Xô, theo Medvedev, Gorbachev chỉ có quyền trên… giấy tờ.

"Ông ta hoàn toàn không có bộ máy để thực thi các quyền hạn của mình".

Cựu TT Liên Xô Gorbachev: Quyền hành trên giấy, thời gian lãnh đạo tính bằng... ngày - Ảnh 1.

Nhà sử học Roy Medvedev

Trở thành Tổng thống, Gorbachev không kiểm soát được quyền lực ở các cơ quan cấp tỉnh, vùng (Xô viết tỉnh).

Thời đó, 100% Bí thư tình ủy kiêm chức lãnh đạo Xô viết tỉnh. Mà vào thời điểm 1990, ngoài hệ thống Đảng, không còn một phương thức nào để truyền đạt các quyết định chỉ thị của Kremlin xuống cơ sở.

Đa số đảng viên khi đó đã không coi Tổng bí thư là "người mình" nữa. Họ công khai phê phán các "sáng kiến" của Gorbachev.

Nhà sử học Medvedev kể về sự bất lực của vị Tổng thống Liên Xô: "Trong một năm rưỡi nắm quyền Tổng thống, Gorbachev chỉ quy tụ quanh mình vỏn vẹn được khoảng 200 người để điều hành một đất nước. Không một chính trị gia, không một quan chức nào muốn 'dây' với một người mà thời gian nắm quyền, khi đó thì ai cũng đã rõ, chỉ còn tính bằng ngày."

Sau sự kiện chính biến 8/1991, Gorbachev cuối cùng cũng đã nhận ra chân giá trị của mình: không hề có bất cứ một lãnh đạo nào của Đảng Cộng sản Liên Xô đứng ra bảo vệ Tổng bí thư.

Khi đó, ông ta mới đủ can đảm từ bỏ Đảng Cộng sản và buông tay, từ chức Tổng thống Liên Xô (25/12/1991) và giải thể đất nước vĩ đại này.

Ngày 2/1/1992, "Văn phòng Tổng thống Liên Xô" theo đó cũng bị giải thể theo.

theo Thời đại

Đọc thêm về:

    Đọc báo VN nhanh nhất, xem tin thế giới mới nhất tại Soha.Bạn đọc có thể báo tin, gửi bài viết, clip, ảnh về email thegioi@ttvn.vn để nhận nhuận bút cao trong vòng 24h. Đường dây nóng: 0943 113 999

    Soha
    Trí Thức Trẻ

    TIN NỔI BẬT SOHA

      Công ty Cổ phần VCCorp

      © Copyright 2010 - 2019 – Công ty Cổ phần VCCorp

      Tầng 17,19,20,21 Toà nhà Center Building - Hapulico Complex,
      Số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội.
      Email: btv@soha.vn
      Giấy phép số 2411/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông Hà Nội cấp ngày 31 tháng 07 năm 2015.
      Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Thế Tân

      Liên hệ quảng cáo:
      Hotline: 0942.86.11.33
      Email: giaitrixahoi@admicro.vn
      Hỗ trợ & CSKH:
      Tầng 20, tòa nhà Center Building, Hapulico Complex,
      số 1 Nguyễn Huy Tưởng, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
      Tel: (84 24) 7307 7979
      Fax: (84 24) 7307 7980